Isang Panimula sa Istraktura ng Pangungusap sa Hapon

Kaya't nakapag-aral ka na ng ilang bokabularyong Hapon.

Ngayon, paano mo ito bubuoin sa mga magkakaugnay na pangungusap?

Kailangan mong matuto tungkol sa ayos ng mga salita sa Hapon, tamang paggamit ng mga particle, at ang laging naririyang です ("desu").

Tutulungan ka ng mabilis na panimulang ito na umpisahan ang pag-aaral sa istraktura ng pangungusap sa Hapon.

Ang Subject-Object-Verb (SOV) na Istraktura sa Hapon

Sumusunod ang mga pangungusap sa Hapon sa istrakturang SOV.

Ang ibig sabihin ng SOV ay "subject-object-verb." Nangangahulugan ito na nauuna ang simuno (subject), sinusundan ng layon (object) o mga layon, at nagtatapos ang pangungusap sa pandiwa (verb). Makakakita ka ng maraming halimbawa nito sa buong artikulo.

Tingnan natin ang isang halimbawa:

ジンボはリンゴを食べる。 じんぼはりんごをたべる。 Jimbo — isang mansanas — kumakain (Kumakain ng mansanas si Jimbo.)

Ang "Jimbo" ang simuno, "kumakain" ang pandiwa, at "isang mansanas" ang layon. Sumusunod ang pangungusap na ito sa pormulang SOV.

Ang Japanese Copula, na です

Kung nakarinig ka na ng sinumang nagsasalita ng Hapon, sa totoong buhay man o sa TV, halos tiyak na nakasalubong mo na ang salitang Hapon na です.

Ang です ay isa sa mga pinakapangunahing termino sa wikang Hapon, na literal na nangangahulugang "to be" o "ay." Para ito sa marami ay isang pampormalidad lamang, ngunit ginagampanan nito ang iba't ibang tungkulin.

Ang です ay isang copula, na nangangahulugang kinokonekta nito ang simuno ng pangungusap sa panaguri, at sa gayon ay bumubuo ng isang kumpletong pangungusap. Ang pinakapangunahing istraktura ng pangungusap sa Hapon ay "A は B です" (A ay B).

My name is Amanda. 私はアマンダ です 。 わたしはあまんだ です 。

He is American. 彼はアメリカ人 です 。 かれはあめりかじん です 。

Nagsisilbi rin ang です na magmarka ng pagtatapos ng isang pangungusap, na humahalili sa isang pandiwa. Gayundin, ang です ay hindi kailanman lumalabas sa dulo ng mga pangungusap na may mga pandiwang nagtatapos sa ます.

Tom likes tea. トムさんはお茶が好き です 。 とむさんはおちゃがすき です 。

Tom drinks tea. トムさんはお茶を飲み ますです 。(Incorrect) トムさんはお茶を飲み ます 。(Correct) とむさんはおちゃをのみ ます

Past Tense Gamit ang でした

Kapag inilalarawan ang isang bagay na nangyari sa nakaraan, nagiging でした ang です.

The exam was easy. 試験は簡単 でした 。 しけんはかんたん でした。

Yesterday was my birthday. 昨日は私の誕生日 でした 。 きのうはわたしのたんじょうび でした。

Mga Antas ng Pormalidad ng です

Tulad ng maraming salita sa Hapon, ang です ay may iba't ibang antas ng pormalidad: だ, です, である at でございます:

• Ang です ang pangunahing anyong pormal at pinakakapaki-pakinabang sa pang-araw-araw na pag-uusap.
• Ang だ ay matatagpuan sa di-pormal na pagsasalita sa pagitan ng mga magkaibigan o pamilya.
• Ang である ay ginagamit sa pormal na nakasulat na Hapon, tulad ng sa mga pahayagan.
• Ang でございます ang pinakapormal na anyo, ginagamit kapag nagsasalita sa iyong nakatataas o sa isang mahalagang tao.

Kung hindi mo alam kung aling anyo ang gagamitin, manatili lamang sa です. Malalaman ng kausap mo na sinusubukan mong maging magalang!

Ayos ng Pandiwa sa Hapon

Tulad ng sinabi ko, ang mga pandiwa sa Hapon ay may dalawang panahunan (tense) lamang: past (nakaraan) at non-past (hindi nakaraan).

Tulad ng sa Ingles, binubuo mo ang past tense sa pamamagitan ng pagpapalit ng dulo ng pandiwa.

I ran to the store. 私は店に走り ました 。 わたしはみせにはしり ました 。

Mayu studied last night. 昨日の夜、まゆさんは勉強 した 。 きのうのよる、まゆさんはべんきょう した 。

Alice made cookies. アリスはクッキーを作 った 。 ありすはくっきーをつく った 。

Hindi tulad ng sa Ingles, ang mga pandiwa sa Hapon ay lubos na regular.

Mga Kategorya ng Pandiwa sa Hapon

Marami ang maaaring hatiin sa dalawang kategorya: mga pandiwang う at mga pandiwang る. Mahalagang malaman ang pagkakaiba ng dalawa, dahil magkaiba ang pagbabago ng anyo (conjugation) nito.

Bawat pandiwa ay mayroon ding anyong diksyunaryo at anyong pormal—ang anyong diksyunaryo ay ginagamit para sa di-pormal na pagsasalita, o kung susubukan mong hanapin ito sa, well, isang diksyunaryo.

Ang mga pandiwang う ay mga pandiwang nagtatapos sa tunog na う, ある, うる o おる sa kanilang anyong diksyunaryo. Nagiging pormal ang mga ito kapag tinanggal mo ang う at pinalitan ito ng います.

• 話す/話します (はなす/はなします, magsalita)
• 行く/行きます (いく/いきます, pumunta)
• 飲む/飲みます (のむ/のみます, uminom)
• 作る/作ります (つくる/つくります, gumawa)

Ang mga pandiwang nagtatapos sa tunog na いる at える ay halos palaging mga pandiwang る. Nagiging pormal ang mga pandiwang る sa pagtatanggal ng る at pagpapalit nito ng ます。

• 食べる/食べます (たべる/たべます, kumain)
• 見る/見ます (みる/みます, makita)
• 起きる/起きます (おきる/おきます, bumangon)

Mayroon lamang dalawang pandiwang hindi talaga regular (irregular), ang する (gawin) at くる (pumunta). Ang kanilang pormal na anyo ay します at きます, ayon sa pagkakabanggit.

Pagtanggi (Negations) ng Pandiwa sa Hapon

Ang mga anyong pang-negatibo ay ginagawa rin sa pamamagitan ng pagpapalit ng dulo ng pandiwa, na nag-iiba depende sa uri ng pandiwa. Halimbawa:

• Para sa mga pandiwang う, palitan ang tunog na う ng あない.
• Para sa mga pandiwang る, tanggalin ang る at palitan ito ng ない. Ang する ay nagiging しない, at ang くる ay nagiging こない.

Maaari kang matuto nang higit pa tungkol sa pagtanggi sa mga pandiwa sa Hapon dito.

Paggamit ng mga Pandiwa para Ipahayag ang mga Nuance

Bagaman dalawa lamang ang panahunan (tenses), nagbabago ang mga pandiwa sa Hapon upang ipahayag ang mga nuance. Ang istraktura ng pangungusap sa Hapon ay isang uri na tinatawag na agglutinative.

Ito ay isang magarbong salita na ginagamit ng mga lingguwista na nangangahulugan, sa simpleng salita, "Nagdaragdag ka ng maraming bagay sa dulo ng mga pandiwa." Bawat pandiwa ay may root form na nagtatapos sa て o で.

Maaari kang magdagdag sa mga pagtatapos ng root form na ito upang magbigay ng higit na kahulugan. Ngunit hindi ito talaga mahalaga para sa paggawa ng mga simpleng pangungusap sa Hapon, kaya lalampasan natin ito sa ngayon.

Mga Post-position sa Hapon

Habang ang Ingles ay may mga prepositions, ang Hapon ay may mga post-positions.

Ang mga prepositions ay mga salitang nagpapakita ng ugnayan sa pagitan ng mga bahagi ng isang pangungusap, tulad ng "sa," "nasa," "sa pagitan," "mula sa," at iba pa.

Nauuna ang mga ito sa mga pangngalan sa Ingles. Ngunit sa Hapon, sumusunod ang mga ito sa mga pangngalan. Ang へ ay nangangahulugang "sa," kaya ang susunod na pangungusap ay literal na, "Spain to went."

I went to Spain. スペイン へ 行きました。 すぺいん へ いきました。

Sa susunod na halimbawa, ang 彼女 ay nangangahulugang "kanya," kaya ang sinasabi mo ay "kanya mula" sa halip na "mula sa kanya."

Did you hear from her? 彼女 から 聞きましたか？ かのじょ から ききましたか？

Mga Particle sa Hapon

Sa parehong diwa ng mga post-positions, ang Hapon ay may maliliit na bahaging pambalarila na tinatawag na mga particle.

Ang mga particle sa Hapon ay dumiretso pagkatapos ng pangngalan, pang-uri o pangungusap na kanilang binabago, at mahalaga sa pag-unawa sa kahulugan ng ipinapahayag.

May dose-dosenang particle sa Hapon, ngunit tatalakayin natin ang siyam na karaniwan: は, が, を, の, に, へ, で, も at と.

は (pamantig ng paksa)

Minamarkahan ng は ang paksa ng pangungusap, at maaaring isalin bilang "ay," "si," "ang," at "tungkol naman sa." Pansinin na bagamat ginagamit nito ang karakter para sa ha, ito ay binibigkas na wa.

I am a student. 私 は 学生です。 わたし は がくせいです。

The pen is black. ペン は 黒いです。 ぺん は くろいです。

Sa mga pangungusap na ito, ang 私 (わたし, ako) at ペン (panulat) ay minarkahan ng は, na ginagawang direktang nauugnay ang lahat ng impormasyong sumusunod sa 私 at ペン, ayon sa pagkakabanggit.

が (pamantig ng simuno)

Ipinapahiwatig at binibigyang-diin ng が ang simuno ng pangungusap, ang gumagawa ng kilos. Bilang karagdagan, maaari itong mag-ugnay ng mga pangungusap bilang isang "ngunit," at nagsisilbing default na particle para sa mga pangungusap na patanong.

That bird is singing. あの鳥 が 鳴いています。 あのとり が ないています。

Who will be coming? 誰 が 来ますか？ だれ が きますか？

Yuta studied abroad in China (pagbibigay-diin kay Yuta) ゆうたさん が 中国に留学しました。 ゆうたさん が ちゅうごくにりゅうがくしました。

Ang は at が ay dalawang particle na maaaring madaling malito, kaya narito ang ilang tip para mapanatili ang kaibahan ng mga ito:

Ang は ay isang pangkalahatang simuno, habang ang が ay mas tiyak. Ginagamit din ang は bilang isang contrast marker sa mga pangungusap na may が, upang ipakita na may ilang uri ng pagkakaiba sa pagitan ng dalawang simuno:

My little sister doesn’t like cats, but she likes dogs. 妹は猫 が 嫌いだけど、犬 は 好きです。 いもうとはねこ が きらいだけど、いぬ は すきです。

を (pamantig ng layon)

Ipinapakita ng を ang tuwirang layon ng isang pangungusap, na nangangahulugang ipinahihiwatig nito na ang pandiwa ay gumagawa ng isang bagay o ang pandiwa ay ginagawa sa layon. Sumusunod ito sa mga pangngalan at pariralang pangngalan.

I eat vegetables. 私は野菜 を 食べます。 わたしはやさい を たべます。

Tonight, he will make dinner. 今夜、彼は夕食 を 作ります。 こんや、かれはゆうしょく を つくります。

Sa unang pangungusap, ang "mga gulay" ang layon, at "kumain" ang aksyong ginagawa sa mga ito. Parehong-pareho para sa "hapunan" at "gumawa" sa pangalawang pangungusap.

の (pamantig ng pagmamay-ari)

Nagsisilbing possessive particle ang の, na minamarkahan ang isang bagay bilang pag-aari ng iba pa. Nagsisilbi rin ito bilang isang pangkalahatang pangngalan, na nangangahulugang "ang isang ito."

That is the teacher’s bag. それは先生 の かばんです。 それはせんせい の かばんです。

I want to buy the yellow one. 黄色い の を買いたいです。 きいろい の をかいたいです。

に (pamantig ng oras at kilos)

Ang に ay ang particle ng kilos at oras, na nagpapakita ng lugar patungo kung saan gumagalaw ang isang bagay kapag sinamahan ng isang pandiwang nagpapahiwatig ng paggalaw.

Nagpapahiwatig din ito ng mga destinasyon at mga lugar kung saan umiiral ang isang bagay kapag sinamahan ito ng いる/ある. Maaari itong isalin bilang "sa," "nasa" o "para sa."

Yukako came to the movie theater. ゆかこさんは映画館 に 来ました。 ゆかこさんはえいがかん に きました。

There is a bench in the park. 公園 に ベンチがあります。 こうえんにべんちがあります。

へ (pamantig ng direksyon at destinasyon)

Ang へ ay isang directional particle na katulad ng に, ngunit ginagamit lamang para sa pagmamarka ng mga destinasyon. Binibigyang-diin ng へ ang direksyong patungo kung saan papunta ang isang bagay. Binabasa rin ito bilang e bagamat isinulat bilang he.

I went to the restaurant. 私はレストラン へ 行きました。 わたしはれすとらん へ いきました。

Kapag nagpapahiwatig ng direksyon, ang に at へ ay madalas na maaaring pagpalitin, samantalang ang へ ay hindi kailanman ginagamit bilang "para sa/nasa."

で (pamantig ng lugar at paraan)

Maaaring magkaroon ang で ng ilang mga kahulugan, depende sa konteksto. Maaari nitong italaga ang lokasyon ng isang aksyon, ipakita ang paraan kung saan isinasagawa ang isang aksyon, o ikonekta ang mga sugnay sa isang pangungusap.

Shigeo went shopping at the department store. しげおさんはデパート で 買い物しました。 しげおさんはでぱーと で かいものしました。

I came to Canada by plane. 私は飛行機 で カナダに来ました。 ひこうき で かなだにきました。

That person is famous and kind. その人は有名 で 、優しいです。 そのひとはゆうめい で 、やさしいです。

も (pamantig ng pagkakatulad)

Ang も, na isinasalin bilang "din/rin," ay ginagamit upang ipahayag ang mga pagkakatulad sa pagitan ng mga katotohanan. Sumusunod ito sa isang pangngalan, na pumapalit sa mga particle na は at が.

Both rice and bread are tasty. パン も ごはん も おいしいです。 ぱん も ごはん も おいしいです。

Erika’s hobby is hiking. My hobby is also hiking. エリカさんの趣味はハイキングです。私の趣味 も ハイキングです。 えりかさんのしゅみははいきんぐです。わたしのしゅみ も はいきんぐです。

Sa isang katulad na note, ang pagsasabi ng 私もです (わたしもです, ako rin) ay sapat na upang ipakita na sumasang-ayon ka sa sinabi ng isang tao.

と (tagapag-ugnay ng pangngalan)

Ginagamit ang と upang gumawa ng isang kumpletong listahan ng mga pangngalan. Katumbas ito ng "at."

That store sells sandwiches and coffee. あの店はサンドイッチ と コーヒーを売っています。 あのみせはさんどいっち と こーひーをうっています。

She went to the movies with Brad and Connor. 彼女はブラッドさん と コナーさん と 映画を見に行きました。 かのじょはぶらっどさん と こなーさん と えいがをみにいきました。

Ayos ng Pang-uri sa Hapon

Tulad sa Ingles, nauuna ang mga pang-uri sa mga pangngalan sa Hapon. Ang isang asul na sasakyan sa Ingles ay asul na sasakyan pa rin sa Hapon, ngunit sa halip, sasabihin mo ang 青い車 (あおいくるま).

May dalawang uri ng mga pang-uri sa Hapon: mga pang-uring い at mga pang-uring な. Ang pagkakaiba ay nasa kanilang pagbabago ng anyo (conjugation).

Nagtatapos ang mga pang-uring い sa karakter na い, tulad ng 面白い (おもしろい, kawili-wili) at 難しい (むずかしい, mahirap). Ang eksepsiyon ay ang mga salitang nagtatapos sa えい, tulad ng きれい (maganda), na mga pang-uring な.

Mga Pang-uring い

Ang mga pang-uring い ay direktang nauuna sa pangngalang kanilang binabago.

Cute cat かわい い 猫 かわい い ねこ

Slow bus 遅 い バス おそ い ばす

“Expensive shirt” 高 い シャツ たか い しゃつ

Mga Pang-uring な

Ang mga pang-uring な, na may ilang eksepsiyon tulad ng nabanggit na pagtatapos sa えい, ay hindi nagtatapos sa い. Bagamat nauuna ang mga ito sa mga pangngalan tulad ng mga pang-uring い, ang karakter na な ay inilalagay sa pagitan ng pang-uri at ng pangngalan.

Kind teacher 親切 な 先生 しんせつ な せんせい

Rude child 失礼 な 子供 しつれい な こども

Safe town 安全 な 町 あんぜん な まち

Pagbabago sa mga Pang-uri sa Hapon

Ang isang bagay na medyo nakakalito ay ang mga pang-uring い ay nagbabago upang ipahayag ang negatibo o past tense. Ginagawa ito sa pamamagitan ng pagtatanggal ng huling い sa salita at pagdaragdag ng mga modifier. Halimbawa:

Ang salita para sa malamig ay 寒い (さむい) ngunit kung pinag-uusapan mo ang malamig kahapon, sasabihin mong 寒かった (さむかった). Kung hindi malamig, sasabihin mong 寒くない (さむくない).

Ang mga pang-uring な ay binabago nang eksaktong tulad ng mga pangngalan. Halimbawa:

Ang salitang 静か (しずか) ay nangangahulugang tahimik. Upang sabihing tahimik ang isang bagay, sasabihin mong 静かだった (しずかだった), at upang sabihing hindi ito tahimik, sasabihin mong 静かではない (しずかではない) o 静かじゃない (しずかじゃない).

Tulad ng mga pandiwa, ang mga pang-uring ito na nababago ay agglutinating din, na nangangahulugang maaari kang magdagdag ng mga bagay sa kanila.

Istraktura ng Tanong sa Hapon

Sa wakas, mas madaling bumuo ng mga tanong sa Hapon kaysa sa Ingles. Upang magtanong ng isang oo o hindi na tanong, idagdag mo lamang ang か sa dulo ng pangungusap.

Is he a nice person? 彼は優しい人です か ？ かれはやさしいひとです か ？

Para sa tinatawag nating "mga tanong na Wh-" sa Ingles, palitan mo lamang ang tanong na salita sa karamihan ng mga kaso:

What did you eat? 何を食べましたか？ なにをたべましたか？

I ate octopus. タコを食べました。 たこをたべました。

Where is he? 彼はどこにいますか？ かれはどこにいますか？

He is at the house. 彼は家にいます。 かれはいえにいます。

Mga Inferred na Simuno sa Hapon

Sa ngayon, malamang napansin mo na madalas na nawawala ang simuno sa pangungusap. Ito ay isang partikular na kakaiba ng wikang Hapon kung saan ang simuno ay inferred (kinukutya) tuwing maaari.

Ngunit may mga pahiwatig na nagsasabi sa iyo kung ano o sino ang pinag-uusapan mo. Sa totoo lang, gumagana ito sa parehong paraan tulad ng mga panghalip sa Ingles. Halimbawa:

Ang aking ama ay isang guro. Nagtuturo siya sa unibersidad. Sa mga katapusan ng linggo, nagba-barbecue siya at umiinom ng serbesa. Mahilig siya sa football ngunit hindi niya gusto ang baseball.

Sa aking pagkakaintindi, ginagawa ng Hapon ang parehong bagay ngunit isang hakbang pa ang layo—ganap na nawawala ang simuno. Sa susunod na halimbawa, inferred na tinutukoy ng nagsasalita ang kanyang sarili:

私は先生です。英語を教えています。 わたしは せんせいです。えいごをおしえています。 Ako ay isang guro. Nagtuturo ng Ingles.

Paglabag sa mga Tuntunin ng Istraktura ng Pangungusap sa Hapon

Bagaman teknikal na ang pandiwa ay palaging nasa dulo ng isang pangungusap sa Hapon, hindi ito palaging ang kaso. Hindi tulad ng sa Ingles, napakalaya ng istraktura ng pangungusap.

Sa pagsusulat, mananatili ka sa aktwal na mga tuntuning pambalarila; sa pagsasalita, madalas nilang nilalabag ang mga tuntunin at inilalagay ang mga bahagi ng pangungusap kung saan nila nakikitang nararapat.

Halimbawa, kung gusto mong sabihing, "Kumain ako ng pritong manok," ang gramatikong tamang pangungusap sa Hapon ay:

私はフライドチキンを食べた。 わたしは ふらいどちきんをたべた。 Ako — pritong manok — kumain

Ngunit sa di-pormal, pang-araw-araw na pag-uusap, maaari mong ilipat ang mga bahagi at walang problema:

食べた、フライドチキン。 たべた、ふらいどちきん。 Kumain — pritong manok

フライドチキン食べた、私。 ふらいどちきんたべた、わたし。 Pritong manok — kumain — ako

Ngunit ang bawat isa sa mga pahayag sa itaas ay nangangahulugan ng parehong bagay. Sa Ingles, magiging talagang kakaiba kung sinabi mo ito.

Para sa layunin ng pag-aaral ng pangunahing istraktura ng pangungusap sa Hapon, gayunpaman, manatili sa Subject-Object-Verb. Iyan ang tamang Hapon at maaari mong matutunan ang mga mas di-pormal na anyo ng pagsasalita sa ibang pagkakataon.

Ang isang magandang paraan upang matandaan ang istraktura ng pangungusap ay sa pamamagitan ng paglantad sa iyong sarili sa wika nang mas madalas hangga't maaari.

Halimbawa, maaari kang gumamit ng isang immersive na programa tulad ng Lingflix upang manood ng mga tunay na video sa Hapon.

Sa kaunting pasensya at pagsasagawa, malapit ka nang magsimulang magsalita ng natural na Hapon!