Maelekeo Kwa Kirusi: Maneno na Virai Muhimu Zaidi ya 90
Je, umewahi kupotea katika nchi inayozungumza Kirusi?
Ingawa sote tuna simu mahiri, hazifanyi kazi kila wakati ukiwa mbali na nyumba. Zaidi ya hayo, mtandao wa simu unaweza kuwa duni, na baadhi ya maajabu ya kienyeji yaliyofichika hayako kwenye Google Maps.
Hii ndio wakati unahitaji kweli kuuliza wenyeji. Najua inaweza kuwa ya kutisha, lakini ni jambo jema! Kuzungumza na wenyeji asili kunamaanisha utapata mtazamo wa kienyeji na pengine kutogundua maeneo mapya—mahali ambapo programu haingekupelekea kamwe.
Chapisho hili litakufundisha jinsi ya kuuliza maelekezo kwa Kirusi, pamoja na kukupa msamiati muhimu na virai na maswali muhimu ya kukusaidia kuwasiliana kuhusu marudio na maelekezo.
Maelekeo Makuu (Kardinali)
Kuanzia na misingi, hiki ndicho kielelezo cha maelekeo makuu kwa Kirusi, pamoja na aina za kivumishi za kila mwelekeo.
восток — mashariki
восточный — ya mashariki
Восток — это точка, где солнце восходит, а Запад — где оно заходит. (Mashariki ni mahali ambapo jua linachomo, huku Magharibi ikiwa ndipo linapozama.)
запад — magharibi
западный — ya magharibi
Мы поехали на запад, чтобы насладиться красивыми закатами над океаном. (Tulienda magharibi kufurahiya machweo mazuri juu ya bahari.)
юг — kusini
южный — ya kusini
Мы решили отправиться на юг, чтобы насладиться теплым климатом и кристально чистым морем. (Tuliamua kuelekea kusini kufurahiya hali ya hewa ya joto na bahari safi kioo.)
север — kaskazini
северный — ya kaskazini
В зимний период на севере России температура может достигать очень низких отметок. (Wakati wa kipindi cha baridi kaskazini mwa Urusi, joto linaweza kufikia viwango vya chini sana.)
Wakati mwingine, unaweza pia kusafiri katika mchanganyiko wa maelekeo mawili, kama vile:
- юго-запад — kusini-magharibi
- юго-восток — kusini-mashariki
- северо-запад — kaskazini-magharibi
- северо-восток — kaskazini-mashariki
Kulia na Kushoto
Wakati wowote unapo uliza maelekezo, uwezekano mkubwa ni kupata jibu linalokuelekeza kulia au kushoto.
справа — kulia
Магазин справа от дороги предлагает широкий выбор товаров. (Duka lenye kulia kutoka barabara linatoa uteuzi mpana wa bidhaa.)
слева — kushoto
Моя книжная полка находится слева от рабочего стола. (Rafu yangu ya vitabu iko upande wa kushoto wa dawati la kufanyia kazi.)
Hizi ndizo maneno ya msingi ya "kulia" na "kushoto," yenye maana halisi ya "upande wa kulia" na "upande wa kushoto." Mbali na haya, Kirusi pia kina viashiria vinavyoonyesha mwelekeo au mwendo katika mwelekeo wa kulia au kushoto:
направо — kulia/kuelekea kulia
Пройдите вперед, а потом сверните направо. (Nenda mbele moja kwa moja, kisha pinda kulia.)
налево — kushoto/kuelekea kushoto
Пройдите прямо, а потом сверните налево у большого здания. (Nenda mbele moja kwa moja, kisha pinda kushoto kwenye jengo kubwa.)
Kuomba Msaada na Maelekezo Kwa Kirusi
Unaweza kupata msaada tu ikiwa utaanza kuuliza maswali kwa Kirusi. Wacha tuanze na chaguzi chache unazoweza kutumia unapomtania mtu usiyemfahamu.
Извините, Вы не могли бы подсказать… — Samahani, je, ungeweza kuniambia…
Tafsiri ya karibu zaidi ya muundo huu ni "Samahani, je, ungeweza kunipa dokezo…" Kati ya njia zote za adabu za kuomba msaada kwa Kirusi, hii ndiyo ya adabu zaidi.
Извините, Вы не знаете… — Samahani, je, ungejua…
Вы не могли бы мне помочь? — Je, ungeweza kunisaidia?
Скажите, пожалуйста… — Niambie, tafadhali…
Где находится …? — …iko wapi?
Как мне добраться до …? — Ninawezaje kufika…?
В какую сторону …? — Upande gani wa…?
Как далеко до …? — Ni umbali gani hadi…?
Как мне пройти к …? — Ninawezaje kufika [kwa miguu] hadi…?
Где находится туалет? — Choo kiko wapi?
Как добраться до аэропорта? — Ninafika vipi uwanja wa ndege?
Вы не могли бы мне подсказать, где находится вокзал? — Unaweza kuniambia stesheni ya treni iko wapi?
Когда улетает самолёт? — Ndege inaondoka lini?
Вы знаете, во сколько прибывает поезд? — Unajua treni inafika saa ngapi?
Куда идёт этот поезд? — Treni hii inakwenda wapi?
Где находится автобус до Москвы? — Basi la kwenda Moscow liko wapi?
Вы не могли бы мне подсказать, где можно сесть на трамвай до центра Санкт-Петербурга? — Unaweza kuniambia wapi naweza kupanda tramu kwenda katikati mwa jiji la Saint Petersburg?
Я опаздываю. В каком направлении находятся выходы на посадку? — Ninachelewa. Milango ya kupandia iko upande gani?
Вы можете мне подсказать, какое место моё? — Unaweza kuniambia kiti changu ni kipi?
Maneno ya Alama za Maeneo na Makazi
Iwe unahitaji kufika kwenye mojawapo ya hizi au mtu anavitumia kama alama za njia yako, unahitaji kuwa na uwezo wa kutambua maeneo haya ya kawaida.
парк — bustani, mbuga
музей — makumbusho
стадион — uwanja wa michezo
театр — ukumbi wa michezo, theatre
банк — benki
церковь — kanisa
памятник — mnara kumbukumbu
магазин — duka
аптека — duka la dawa
больница — hospitali
гостиница — hoteli
вокзал — stesheni ya treni
ресторан — mgahawa
торговый центр — kituo cha ununuzi
автобусная остановка — kituo cha basi
Остановка kwa ujumla inatumika kwa aina zote za usafiri wa umma, isipokuwa metro (kituo cha chini ya ardhi) na reli.
станция метро — kituo cha metro
железнодорожная станция or железнодорожная платформа — kituo cha reli
Njia za Usafiri Katika Kirusi
Njia za kawaida za usafiri wa ndani ni:
автобус — basi
машина — gari
такси — teksi
поезд — treni
пригородный поезд — treni ya mabondeni (commuter train)
Wenyeji asili mara nyingi hurejelea treni za mabondeni kama электричка. Neno hili linamaanisha "treni ya umeme," lakini hutumiwa katika miktadha isiyo rasmi kurejelea treni kwenye mistari yote ya kikanda bila kujali ikiwa zina umeme au la.
Baadhi ya miji huko Urusi inabaki na mtandao wa teksi za minibasi zinazoitwa маршрутное такси (teksi ya minibasi) au kwa urahisi маршрутка (basi la kubebea). Zinasimama kwa ombi kwenye njia iliyofafanuliwa na wakati mwingine hutoa njia rahisi ya kufikia baadhi ya marudio.
трамвай — tramu
троллейбус — trolibasi
Njia za mabasi ya umeme bila reli ni za kawaida katika miji ya Kirusi kuliko zilivyo katika magharibi.
метро — kituo cha chini ya ardhi (subway)
пешком — kwa miguu
Maneno ya Viashiria vya Urambazaji
Seti ya maelekezo uwezekano mkubwa ni kujumuisha vipengele hivi vya kawaida vya jiografia.
улица — mtaa
площадь — uwanja
район — wilaya
светофор — taa za trafiki
перекрёсток — makutano
квартал — block ya mtaa
здание — jengo
дом — nyumba (mara nyingi hutumiwa kama nafasi ya "jengo")
дорога — barabara
мост — daraja
центр города — katikati ya jiji, downtown
корпус — block (inatumika wakati majengo kadhaa yanashiriki namba sawa kama tata)
Kwa msamiati zaidi wa Kirusi, angalia orodha hii kubwa ya msamiati wa Kirusi.
Vitendo Vinavyohusiana na Maelekeo
Vitendo vya kawaida vya kufanya katika mchakato wa kufikia marudio yako vinaweza kuunganishwa katika kauli ya amri au katika wakati ujao, au kwa kitenzi cha modal kinachotangulia kitenzi cha kutendewa.
повернуть — kugeuza, kukata
проехать — kuendesha au kupita, kuendesha kwa (vitengo vya umbali/wakati)
Hiki ni kitenzi cha kubadilika-badilika kinachoweza kuchukua nafasi ya добраться katika kishazi cha swali au kuonyesha vitendo mbalimbali njiani. Проедете мимо театра. inamaanisha "[utapita] ukizidi theatre; Проедете три остановки. ni "[utapita] kituo cha basi tatu."
попасть — kufikia
Hii ni neno lingine la dhana moja kwa добраться. Maana nyingine ya kitenzi hiki hasa ni "kupiga lengo."
пересечь — kuvuka
увидеть — kuona
сесть на — kupanda, kukalia
Maneno ya Umbali na Wakati
Unapo uliza maelekezo, jibu linaweza kujumuisha urefu wa takriban au muda wa safari.
час — saa
Kama vile: Около часа (Takriban saa moja) ni jibu halali kwa "Ni umbali gani?"
минута — dakika
Safari fupi zinaweza kukadiriwa kwa dakika, na каждые пять минут (kila dakika tano) ni njia ya kawaida ya kuelezea mzunguko wa ratiba ya usafiri wa umma.
Nchi zinazozungumza Kirusi zote hutumia mfumo wa metri, kwa hivyo umbali utapimwa kwa:
километр — kilometa
метр — mita
Viambishi awali na Viashiria Vinavyohusiana na Maelekeo
далеко — mbali
близко — karibu
направо — [pinda/nenda] kulia
налево — [pinda/nenda] kushoto
прямо — moja kwa moja mbele
перед — kabla ya, mbele ya
после — baada ya, kupita
мимо — kupita
возле, около — karibu na
рядом с — karibu na, kando ya
напротив — kando kando, kuelekeana na
по направлению к — kuelekea
через — juu ya, kuvuka, kupitia
Mazungumzo ya Mfano
Kukiunganisha vyote, hiki ni kielelezo kidogo cha kile unachoweza kutumia au kusikia unapouliza au kupokea maelekezo kwa Kirusi.
Sw: Извините, Вы не подскажете, где находится ближайшая станция метро? — Samahani, je, ungeweza kuniambia kituo cha chini cha ardhi kilicho karibu kiko wapi?
Jw: Конечно, станция “Братиславская” прямо за углом. — Bila shaka, kituo cha "Bratislavskaya" kipo kwenye kona tu.
Sw: Как далеко отсюда до стадиона? — Ni umbali gani kutoka hapa hadi uwanja wa michezo?
Jw: Пятнадцать минут пешком. — Ni mwendo wa dakika kumi na tano kwa miguu.
Sw: Мне нужно попасть на Красную Площадь. — Ninahitaji kufika kwenye Uwanja Mwekundu (Red Square).
Jw: Идите в ту сторону, а затем поверните направо, когда увидите большой собор. — Nenda upande huo, kisha pinda kulia utakapoona kanisa kubwa.
Sw: Вы не можете мне показать на карте? — Unaweza kunionyesha kwenye ramani?
Jw: Конечно. Он примерно здесь. — Bila shaka. Iko hapa karibu.
Sw : Как туда лучше всего добраться? — Ni njia gani bora ya kufika huko?
Jw: Лучше всего поехать на метро. — Ni bora kupanda metro.
Sw: Туда можно дойти пешком? — Inawezekana kutembea huko kwa miguu?
Jw: Вам лучше всего сесть на трамвай. — Chaguo lako bora ni kupanda tramu.
Sw: Где находится парк? — Bustani iko wapi?
Jw: Слева от остановки Вы увидите вход в парк. — Kushoto kutoka kituo cha basi, utaona mlango wa bustani.
Sw: Вы не знаете, когда будет следующий автобус? — Je, ungejua basi linalofuata linakuja lini?
Jw: Следующий автобус прибудет через пять минут. — Basi linalofuata litafika baada ya dakika tano.
Sw: Где находится ближайшая аптека? — Duka la dawa lililo karibu zaidi liko wapi?
Jw: Пройдёте мимо церкви, затем повернёте направо, и через два квартала на углу будет аптека. — [Utapita] ukizidi kanisa, kisha utapinda kulia, na katika block mbili kutakuwa na duka la dawa kwenye kona.
Na hapa kuna semi chache zinazoonyesha jinsi marudio yako yalivyo karibu au mbali:
Это в двух шагах отсюда. — Iko karibu sana na hapa.
Это чёрт знает где. — Iko mbali sana.
Kwa maana halisi, inamaanisha "ni mapepo anajua wapi," ambayo ni njia ya kimazungumzo sana ambayo mtu anaweza kudokeza kwamba unapaswa kufikiri upya mipango yako ya kwenda huko kwa sababu ya juhudi zitakazohitajika.
Na mwishowe, usisahau kuonyesha shukrani yako mwishoni mwa mazungumzo:
Огромное спасибо! — Asante sana kubwa!
Kumbuka juu ya ufasaha wa lugha: Katika lugha ya Kirusi, unatumia ты (wewe mmoja isiyo rasmi) unapozungumza na watoto, marafiki au jamaa. Watu wengine wote hutumia Вы, ambayo inasikika na kutenda kama "wewe" wingi lakini inaandikwa kwa herufi kubwa kuwakilisha neno la umoja rasmi.
Wingi wa mwingiliano unaohusisha kuuliza maelekezo utatokea kati ya watu ambao hawajawahi kuonana kabla, kwa hivyo inafuata kwamba utatumia zaidi Kirusi cha kawaida katika hali hizi.
Sasa, umeandaliwa! Hata kama umepotea na betri ya simu yako imekufa, una zana zote muhimu za kuuliza mwenyeji maelekezo kwa Kirusi.
Na Kitu Kingine Kimoja... Ikiwa unapenda kujifunza Kirusi na unataka kujizamisha na nyenzo za asili kutoka Urusi, basi napaswa pia kukuelezea zaidi kuhusu Lingflix. Lingflix kwa asili na hatua kwa hatua hukuingiza kwa urahisi katika kujifunza lugha na utamaduni wa Kirusi. Utajifunza Kirusi cha kweli kama kinavyozungumzwa na watu wa kweli wa Kirusi! Lingflix ina anuwai mpana sana ya video za kisasa. Kuangalia haraka tu kutakupa wazo la aina ya maudhui ya lugha ya Kirusi yanayopatikana kwenye Lingflix: Lingflix hufanya video hizi za asili za Kirusi ziweze kukaribiwa kupitia hati mchanganyiko inayoshirikiana. Gusa neno lolote ili kulitafuta mara moja. Pata hati kamili ya mazungumzo inayoshirikiana ya kila video chya kichupo cha Mazungumzo. Pitia kwa urahisi maneno na virai na sauti chini ya Msamiati. Ufafanuzi wote una mifano mingi, na imeandikwa kwa wanafunzi wa Kirusi kama wewe. Gusa ili kuongeza maneno unayotaka kupitia kwenye orodha ya msamiati. Na Lingflix ina hali ya kujifunza ambayo hugeuza kila video kuwa somo la kujifunza lugha. Unaweza kuteleza kila wakati kushoto au kulia ili kuona mifano zaidi. Sehemu bora zaidi? Lingflix huelezea msamiati wako, na inakupa mazoezi ya ziada na maneno magumu. Itakukumbusha hata wakati inafaa kurudia ulichojifunza. Utakuwa na uzoefu wa kibinafsi 100%. Anza kutumia wavuti ya Lingflix kwenye kompyuta yako au kibao au, bora zaidi, pakua programu ya Lingflix kutoka kwa duka la iTunes au Google Play. Bofya hapa kuchukua fursa ya mauzo yetu ya sasa! (Inaisha mwishoni mwa mwezi huu.)
