33 Lidhëzoret Më Të Zakonshme Koreane
Në fillimet e studimeve tua të gramatikës koreane, do të ndeshësh lidhëzoret, këto gjëra shumë të rëndësishme. Janë të vogla por të fuqishme dhe mund ta çojnë aftësinë tënde për të formuar fjali në një nivel tjetër.
Le të kalojmë nëpër lidhëzoret thelbësore koreane që duhet të njohësh për bisedën bazë.
Çfarë Janë Lidhëzoret Koreane?
접속사 është fjala koreane për lidhëzoret.
Lidhëzoret janë fjalët lidhëse brenda një fjalie. Detyra e tyre është të bashkojnë fraza, ide dhe pjesë të një fjalie së bashku.
Në anglisht, këto janë fjalë si "dhe", "por", "ose" e kështu me radhë.
Lidhëzoret koreane janë pak më të ndërlikuara se ato angleze, për këto arsye:
- Ka disa mundësi për një lidhëzore (p.sh. Ka mënyra të shumta për të thënë "dhe" në koreanisht).
- Disa lidhëzore tingëllojnë të ngjashme dhe ndajnë disa rrokje.
- Lidhëzoret varen nga konteksti, dhe kuptimi i tyre mund të ndryshojë pak.
- Disa lidhëzore mund të humbasin ose të fitojnë një rrokje, në varësi të tingullit që i paraprin ose vjen pas saj.
Është gjithashtu e rëndësishme të dish që lidhëzoret koreane nuk sillen gjithmonë si fjalë të pavarura. Ato mund të veprojnë gjithashtu si pjesëza të bashkangjitura drejtpërdrejt pas një fjale.
Pa dyshim, lidhëzoret mund të jenë një temë e vështirë për ata që mësojnë gjuhën koreane (dhe madje edhe për folësit amtare) për t'u përballur, por ato janë absolutisht kritike.
Anglishtja ishte gjuha ime e dytë, por ende mbaj mend lehtësimin që ndjeva kur isha fëmijë kur herën e parë preka temën e lidhëzoreve angleze - ishte shumë më e drejtpërdrejtë sesa prisja. Edhe tani, ndonjëherë luftoj për të zgjedhur lidhëzoren e duhur koreane për situatën e duhur.
Por mos u shqetësoni, sepse do të njohësh sistemin me kalimin e kohës dhe praktikën. Kjo është arsyeja pse duhet të fillosh ngadalë me këto lidhëzore themelore dhe të kuptosh parimisht kur përdoren.
Si të Thuash "Dhe" në Koreanisht
그리고 (geu-ri-go)
Ky "dhe" përdoret kur lidhësh fjalitë ose emrat. Mund të përdoret gjithashtu në fillim të një fjalie të mëvonshme të lidhur.
오늘 그리고 내일 — Sot dhe nesër
~ 이랑 (i-rang) or ~ 랑 (rang)
Ky "dhe" lidh emrat dhe është gjithashtu më joformal në ton në krahasim me 그리고. Mund të përkthehet gjithashtu si "me", por në atë rast, nuk duhet të vijë asnjë emër pas lidhëzores.
~이랑 përdoret kur rrokja e mëparshme përfundon në një bashkëtingëllore. ~랑 përdoret kur rrokja e mëparshme përfundon në një zanore. Shtimi i 이 për të formuar 이랑 ndihmon për një shqiptim më të qetë, veçanërisht kur rrokja e mëparshme përfundon në një tingull të fortë bashkëtingëllor.
밥이랑 딸기랑 먹었어요 — Hëngra oriz dhe luleshtrydhe.
~ 하고 (ha-go) or ~ 고 (go)
Ky "dhe" zakonisht lidh foljet dhe frazat foljore. Mund të nënkuptojë gjithashtu një varg ngjarjesh, prandaj mund të interpretohet gjithashtu si "dhe pastaj".
하고 përdoret kur rrokja e mëparshme përfundon në një tingull zanore. Ashtu si 이 në 이랑, shtimi i 하 për të thënë 하고 mund të ndihmojë në shqiptimin më të qetë.
친구하고 먹고 마셨어요. — Hëngra dhe piva me shokun tim.
Si të Thuash "Por" në Koreanisht
그렇지만 (geu-reo-chi-man)
Ky "por" zakonisht ndjek një deklaratë të vërtetë ose të pajtueshme. Zakonisht paraqet një kundërthënie ose ndonjë informacion tjetër kundërshtues.
저는 많이 아파요. 그렇지만 내일은 괜찮을 거예요. — Kam shumë dhimbje por nesër do të jem mirë.
그런데 (geu-reon-de) / 근데 (geun-de)
Këto kanë të njëjtin kuptim si 그렇지만. Ato mund të interpretohen gjithashtu si "megjithatë" ose "meqë ra fjala".
근데 është një version më i shkurtër dhe më joformal i 그런데, kështu që me shumë mundësi do ta përdorësh kur flet me miqtë ose familjen.
어제는 비가 왔다. 그런데 오늘은 날씨가 좋다. — Dje binte shi por sot moti është i mirë.
그러나 (geu-reo-na)
Kjo është një mënyrë më formale, didaktike për të thënë 그런데. Nuk përdoret shpesh në bisedë të rastësishme, por mund të përdoret akoma.
한국은 반도이다. 그러나 일본은 섬나라이다. — Korea është një gadishull, por Japonia është një vend ishullor.
~ 지만 (ji-man)
Kjo mund të thotë "por" ose "edhe pse". Përdoret për të lidhur fjali të pavarura. Vini re se është në thelb gjysma e lidhëzores së mëparshme 그렇지만.
춥지만 아이스크림이 먹고 싶어요. — Kam të ftohtë por dua akullore.
~ ㄴ데 or ~ 는데 (neun-de)
Kjo do të thotë "por", "megjithatë" dhe "edhe pse", zakonisht përdoret midis foljeve. Nëse rrokja e mëparshme përfundon në një zanore, atëherë thjesht do të shtonit ㄴ poshtë saj dhe pastaj 데 menjëherë pas. Përndryshe, thjesht do të shtonit ~는데.
열심히 공부했는데 시험을 잘 못 봤어요. — Studjova shumë por nuk ia dola mirë në provim.
Si të Thuash "Ose" në Koreanisht
~ 이나 (i-na) or ~ 나 (na)
Ky "ose" përdoret zakonisht për të lidhur emra. Nëse emri i mëparshëm përfundon në një bashkëtingëllore, atëherë përdoret ~이나. Nëse përfundon në një zanore, atëherë përdoret ~나.
밥이나 국수나 둘 중에 하나를 선택하세요. — Ju lutemi zgjidhni midis orizit ose makaronave.
~ 거나 (geo-na)
Ky "ose" përdoret zakonisht për të lidhur folje.
내일은 흐리거나 비가 오겠습니다. — Nesër do të jetë me re ose do të bjerë shi.
아니면 (ani-myeon)
Kjo përkthehet drejtpërdrejt si "nëse jo", prandaj shpesh përdoret kur ofrohen zgjedhje alternative dikujt.
예면 예 아니면 아니라고 하세요. — Thuaj po nëse po, nëse jo, thuaj jo.
Si të Thuash "Nëse" në Koreanisht
만약 (man-yak)
Kjo mund të përkthehet gjithashtu si "në rast se" ose "nëse ndodh që". Shpesh mbart një shënim pasigurie, sikur folësi të mos mendojë vërtet se ngjarja e përmendur do të ndodhte.
만약에 복권에 당첨되면 집을 살 거예요. — Nëse e fitoj lotarinë, do të blej një shtëpi.
~ 한다면 (han-da-myeon)
Në mënyrë teknike, kjo lidhëzore përzi dy fjalë: 한다 ("të bësh") dhe 면 (që nënkupton "nëse").
Kjo përdoret zakonisht për skenarë hipotetikë që do të ndodhnin, në krahasim me ata që me shumë mundësi nuk do të ndodhnin.
열심히 공부한다면, 시험에 통과할 거예요. — Nëse studjon me zell, do ta kalosh provimin.
그러면 (geu-reo-myeon)
Kjo mund të thotë gjithashtu "nëse është kështu" ose "në atë rast".
너 숙제 안했어? 그러면 집에 못 가. — Nuk e bëre detyrën shtëpie? Në atë rast, nuk mund të shkosh në shtëpi.
~ 면 (~myeon)
Kjo lidhëzore përdoret shpesh me folje. Ajo nënkupton gjithashtu një varg ngjarjesh (p.sh. Nëse X, atëherë Y).
그렇게 할 수 있으면 그렇게 하세요. — Nëse mund ta bësh kështu, atëherë bëj kështu.
그래도 (geu-rae-do)
Duke u përkthyer si "megjithatë", "edhe kështu" ose "por prapëseprapë", kjo lidhëzore paraqet informacion që kundërshton vlerën ose vërtetësinë e deklaratës menjëherë para saj.
Përdoret gjithashtu për të sugjeruar se diçka do të ndodhë, pavarësisht nga veprimi ose gjendja e përmendur më parë.
니가 날 싫어해도 그래도 난 널 좋아해. — Ti nuk më pëlqen, megjithatë, unë të pëlqej ty.
Si të Thuash "Prandaj/Pra" në Koreanisht
그래서 (get-rae-seo)
Kjo përdoret për të lidhur marrëdhënien shkak-pasojë midis veprimeve dhe foljeve.
다리를 다쳤어. 그래서 병원에 갔어. — I lëndova këmbën, prandaj shkova në spital.
그러니까 (geu-reo-ni-kka)
Ndërsa është shumë e ngjashme me 그래서, deri në pikën që shpesh përdoren në mënyrë të këmbyeshme, 그러니까 vendos pak më shumë theks dhe rëndësi në veprimin pasues që e ndjek.
아기가 금방 잠 들었어요. 그러니까 조용히 하세요. — Foshnja sapo ra në gjumë, prandaj ju lutemi jini të qetë.
Si të Thuash "Sepse" në Koreanisht
~ 서 (seo)
Kjo zakonisht sugjeron një marrëdhënie të drejtpërdrejtë shkak-pasojë, dhe për këtë arsye, mund të mbajë gjithashtu nënkuptimin e "prandaj".
비가 와서 땅이 젖었어요. — Sepse ra shi, toka u lag.
~ 으니까 (eu-ni-kka) or ~ 니까 (ni-kka)
E ngjashme me 그러니까 dhe 서, kjo mund të përkthehet gjithashtu ngushtë si "prandaj" në kontekste të caktuara.
으니까 përdoret kur fjala e mëparshme përfundon në një bashkëtingëllore, dhe 니까 përdoret kur fjala e mëparshme përfundon në një zanore.
냉장고에 불고기가 있으니까 먹어. — Sepse ka bulgogi në frigorifer, haje.
~ 기 때문에 (gi ttae-mun-e) or ~ 때문에 (ttae-mun-e)
Përdoret për të treguar një marrëdhënie të fortë shkak-pasojë, ~기 때문에 përdoret zakonisht për folje.
저는 해외 여행을 좋아하기 때문에 영어 공부를 매일 해요. — Më pëlqen të udhëtoj jashtë vendit, prandaj studioj anglisht çdo ditë.
~ 때문에 (ttae-mu-ne)
Kjo përkthehet ngushtë si "për shkak të" dhe zakonisht i paraprin një emri.
감기 때문에 학교에 못 갔어요. — Nuk mund të shkoja në shkollë për shkak të ftohjes.
왜냐하면 (wae-nya-ha-myeon)
Kjo është një version i shkurtuar i frazës 왜 그러냐 하면, që do të thotë "nëse pyesni/për të ditur pse është". Një version më joformal do të ishte 왜냐면.
김치찌개를 먹었어요. 왜냐하면 한국음식을 좋아하거든요. — Hëngra gjellë me kimchi sepse më pëlqen ushqimi korean.
Si të Thuash "Për" në Koreanisht
~ 위해 (wi-hae) or ~ 위해서 (wi-hae-seo)
Cilado prej këtyre lidhëzoreve mund të përdoret për emra dhe folje, por në varësi të asaj, ato duhet t'i paraprihen nga një rrokje e caktuar.
Kur përdoren për emra, lidhëzoret duhet t'i paraprihen drejtpërdrejt nga ose 을 (nëse rrokja e emrit përfundon në një bashkëtingëllore) ose 를 (nëse rrokja e emrit përfundon në një zanore).
Kur përdoren për folje, lidhëzoret duhet t'i paraprihen drejtpërdrejt nga 기.
친구를 위해 가게에 갔어요. — Shkova në dyqan për shokun tim.
시험에 합격하기 위해서 열심히 공부했어요. — Studjova me zell për ta kaluar provimin.
Si të Thuash "Me" në Koreanisht
~ 와 (wa) or ~과 (gwa)
Përdor 와 kur rrokja e mëparshme përfundon në një tingull zanore. Përdor 과 kur rrokja e mëparshme përfundon në një tingull bashkëtingëllor.
영어와 수학이 좋아요. — Më pëlqen anglishtja dhe matematika (lëndët).
오늘은 선생님과 학생들이 함께하는 특별한 행사가 있어요. — Sot, ka një aktivitet special ku mësuesit dhe nxënësit bashkohen së bashku.
Mos harroni se këto nuk janë të gjitha lidhëzoret koreane që ekzistojnë! Por do të duhet ca kohë për t'i zotëruar ato këtu, prandaj jini të durueshëm ndërsa i mësoni. Edhe pse një folës amtare mund t'ju kuptojë nëse ngatërroni një lidhëzore, është e rëndësishme të mësoni nuancat e lehta dhe kontekstin për secilën.
Për t'i fiksuar vërtet në kokë, ju rekomandoj të përpiqeni të shkruani fjalitë tuaja të shkurtra koreane duke përdorur këto lidhëzore. Për më tepër, mund t'i kërkoni këto fjalë në video për të parë lidhëzoret e përdorura në kontekst. Lingflix është veçanërisht i dobishëm për këtë ushtrim. Lingflix merr video autentike — si video muzikore, trailer-e filmash, lajme dhe fjalime frymëzuese — dhe i shndërron ato në mësime të personalizuara për mësimin e gjuhëve. Mund të provoni Lingflix falas për 2 javë. Vizitoni faqen e internetit ose shkarkoni aplikacionin për iOS ose aplikacionin për Android. P.S. Klikoni këtu për të përfituar nga shitja jonë aktuale! (Skadon në fund të këtij muaji.)
Dhe Një Gjë Tjetër...
Nëse ju pëlqeu ky postim, jeni tashmë në gjysmë rrugë për të kaluar fantastikisht kohën duke mësuar koreanisht me Lingflix!
Lingflix e bën të mundur të mësosh me video K-pop, reklama qesharake, seriale argëtuese në internet dhe më shumë. Vetëm një vështrim i shpejtë do t'ju japë një ide të llojllojshmërisë së videove që ofron Lingflix:
Lingflix me të vërtetë e heq punën e rëndë nga mësimi i gjuhëve, duke lënë vetëm mësim të angazhuar, efektiv dhe efikas. Ai tashmë ka zgjedhur manualisht videot më të mira për ju (të cilat janë të organizuara sipas nivelit dhe temës), kështu që gjithçka që duhet të bëni është thjesht të zgjidhni çdo video që ju tërheq për të filluar.
Çdo fjalë në titrat interaktive vjen me një përkufizim, audio, imazh, fjali shembull dhe më shumë.
Aksesoni një transkript të plotë interaktiv të çdo videoje nën skedën Dialog, dhe rishikoni lehtësisht fjalët dhe frazat nga videoja nën Fjalorin.
Mund të përdorni Modalitetin e Kuizeve unik të Lingflix për të mësuar fjalorin dhe frazat nga videoja përmes pyetjeve argëtuese.
Lingflix mbën gjurmët e asaj që po mësoni, dhe ju tregon saktësisht kur është koha për rishikim, duke ju dhënë një përvojë 100% të personalizuar.
Sesionet e rishikimit përdorin kontekstin e videos për të ndihmuar në përpunimin e fjalëve në kujtesën tuaj.
Filloni të përdorni faqen e internetit të Lingflix në kompjuterin ose tableten tuaj ose, akoma më mirë, shkarkoni aplikacionin Lingflix nga dyqani iTunes ose Google Play. Klikoni këtu për të përfituar nga shitja jonë aktuale! (Skadon në fund të këtij muaji.)