Hiszpańskie samogłoski (z nagraniami i przykładami)
Podobnie jak w języku angielskim, hiszpańskie samogłoski są niezbędne do tworzenia słów i zdań. Uczący się hiszpańskiego często wymawiają je niepoprawnie. Choć wyglądają tak samo jak nasze angielskie samogłoski (a, e, i, o, u, a czasami y), wymawia się je inaczej.
Przedstawię Ci każdą hiszpańską samogłoskę i jej wymowę, a także dwugłoski, trójgłoski i rozziewy, z mnóstwem przykładów, abyś mógł je zobaczyć w akcji.
Podstawy hiszpańskich samogłosek
Hiszpański ma pięć samogłosek: a, e, i, o i u. Mamy też y (nazywane w hiszpańskim „i griega” czyli „greckie i”).
Naukowcy nie zgadzają się całkowicie, czy y jest samogłoską, więc w zależności od źródła, możesz je znaleźć na liście samogłosek lub wymienione osobno jako półspółgłoska. Na potrzeby tego artykułu potraktujemy je jako samogłoskę.
| Samogłoska hiszpańska | Przykłady |
|---|---|
| a | agua (woda), amigo (przyjaciel, m.), antes (przed) |
| e | este (to/wschód), enero (styczeń), elemento (element) |
| i | isla (wyspa), independiente (niezależny), invisible (niewidzialny) |
| o | otro (inny), océano (ocean), oscuro (ciemny) |
| u | uno (jeden), universidad (uniwersytet), uvas (winogrona) |
| y | rey (król), hoy (dziś), convoy (konwój) |
Jak widać (lub słychać), hiszpańskie i angielskie samogłoski wymawia się inaczej. Nawet w słowach zapisanych dokładnie tak samo brzmią one w każdym języku inaczej.
I w przeciwieństwie do angielskiego, hiszpańskie samogłoski są zawsze wymawiane dokładnie w ten sam sposób. Ten filmik z Butterfly Spanish może pomóc Ci dopracować ich wymowę:
Wskazówki dotyczące wymowy hiszpańskich samogłosek
Rodowici użytkownicy języka angielskiego uczący się hiszpańskiego mają tendencję do nadawania samogłoskom hiszpańskim „angielskiego akcentu”. Często nawet całkowicie zmieniają ich dźwięk, tworząc nieistniejące słowo lub wymawiając zupełnie inne hiszpańskie słowo.
Oto najważniejsze rzeczy, o których należy pamiętać, aby poprawić wymowę hiszpańskich samogłosek.
1. Wszystkie hiszpańskie samogłoski są zawsze wymawiane tak samo
Nie ma znaczenia, czy sylaba jest akcentowana, czy nie, ani czy samogłoska ma akcent. Dźwięk pozostaje ten sam.
Ich długość też jest zawsze taka sama, niezależnie od tego, czy znajdują się na początku czy na końcu słowa, między spółgłoskami, przed podwójną spółgłoską czy gdziekolwiek indziej.
Posłuchaj poniższych słów i zwróć szczególną uwagę na samogłoski. Spróbuj powtórzyć każde słowo za rodzimym użytkownikiem:
| Samogłoska hiszpańska | Przykłady |
|---|---|
| a | casa (dom), academia (akademia), abanico (wachlarz) |
| e | detergente (detergent), especie (gatunek), espejo (lustro) |
| i | misionero (misjonarz), indigente (bezdomny), difícil (trudny) |
| o | horóscopo (horoskop), odontólogo (dentysta), tocino (boczek) |
| u | cuscús (kuskus), zulú (Zulu), burbuja (bańka) |
2. Należy wymawiać wszystkie samogłoski w słowie
I zresztą wszystkie litery oprócz h. W języku hiszpańskim nie ma niemych samogłosek, z wyjątkiem poniższego przypadku. Jeśli w słowie jest samogłoska, wymów ją:
murciélago (nietoperz), destornillador (śrubokręt), ayuntamiento (rada miejska)
Istnieje jeden wyjątek: Jeśli słowo zawiera litery que, qui, gue lub gui, u jest nieme:
queso (ser), pesquisa (śledztwo), guerra (wojna), guisante (groszek)
3. Nie „dyftongizuj” hiszpańskich samogłosek
Jak stwierdzono w punkcie pierwszym, każda samogłoska ma swój własny, niezmienny dźwięk. Nie dodawaj na końcu samogłoski dźwięku innej samogłoski. Na przykład:
Mów no, a nie /noh-uh/
Mów universidad, a nie /ew-nee-ver-see-dad/
Mów comer, a nie /kow-mer/
4. Zawsze czytaj i jako „ee”
Wymów ją tak, jak ee w angielskim „see”. Dotyczy to każdego słowa, niezależnie od jego angielskiej wymowy:
biografía (biografia), micrófono (mikrofon), wifi (wifi)
5. Samogłoska u zawsze brzmi jak „oo”
Jest to podobne do u w angielskim „brute”. W konsekwencji dwugłoska eu jest zawsze wymawiana jako „eh-oo”.
universo (wszechświat), unísono (unisono), Europa (Europa)
Wymowa połączeń samogłoskowych w hiszpańskim
Samogłoski nie zawsze występują samodzielnie między spółgłoskami. Często znajdziesz hiszpańskie słowa, w których dwie lub trzy samogłoski stoją obok siebie. Gdy dwie lub więcej samogłosek pojawia się razem, otrzymujemy dwugłoskę, trójgłoskę lub rozziew.
Hiszpańskie dwugłoski (dyftongi)
Mówiąc prosto, dwugłoska tworzy się, gdy dwie samogłoski łączą się w jedną sylabę. Dźwięk zaczyna się od pierwszej samogłoski, a następnie stopniowo przechodzi w dźwięk drugiej samogłoski. Niektóre przykłady w języku angielskim można znaleźć w słowach „l ou d”, „f oi l”, „b oy ” i „s ay ”.
Hiszpańskie dwugłoski mogą powstać tylko wtedy, gdy mamy co najmniej jedną nieakcentowaną słabą samogłoskę (i lub u) razem z inną samogłoską. Wymowa samogłosek w dwugłosce nie różni się od wymowy każdej samogłoski osobno.
Dwugłoski występują w wielu formach. Poniżej znajdziesz alfabetyczną listę hiszpańskich dwugłosek, aby zobaczyć je w akcji. Ćwicz ich głośne wymawianie i spróbuj wymyślić więcej przykładów.
| Dwugłoska | Wyjaśnienie | Przykłady |
|---|---|---|
| ai/ay | Pamiętaj, że w tym artykule traktujemy y jako samogłoskę, a dokładniej jako samogłoskę słabą. | bailar (tańczyć), aire (powietrze), vainilla (wanilia) hay (jest/są), espray (spray), ¡ay! (och!) |
| au | Ta dwugłoska brzmi jak "ah-oo". | aumento (wzrost), cautela (ostrożność), auténtico (autentyczny) |
| ei/ey | Tak jak w przypadku ai/ay, traktujemy y jako samogłoskę słabą. | peinar (czesać), reina (królowa), aceite (olej) rey (król), ley (prawo), virrey (wicekról) |
| eu | Ta brzmi jak "eh-oo". | deuda (dług), reunión (spotkanie), neutral (neutralny) |
| ia | Nigdy nie myl dwugłoski ia z połączeniem ía, które omówimy w sekcji o rozziewach. | piano (pianino), novia (dziewczyna), comedia (komedia) |
| ie/ié | Nie ma znaczenia, czy mocna samogłoska (a, e lub o) w dwugłosce ma akcent. Dopóki słaba samogłoska jest nieakcentowana, dwugłoska istnieje. | fiera (dzika bestia), tierra (ziemia/gleba), miércoles (środa) |
| io/ió | Znowu, ta dwugłoska istnieje zarówno z akcentem na o, jak i bez – o jest tu samogłoską mocną. | avión (samolot), diosa (bogini), tedioso (nudny) |
| iu | Ta oraz ui to dwugłoski utworzone z dwóch samogłosek słabych. Ponieważ w języku hiszpańskim każde słowo ma tylko jedną samogłoskę akcentowaną, to połączenie zawsze będzie dwugłoską, ponieważ za każdym razem druga słaba samogłoska będzie nieakcentowana. | viuda (wdowa), ciudad (miasto), diurno (dzienny [przymiotnik]) |
| oi/oy | Obie brzmią jak "oh-e", podobnie do dźwięku "oy" w angielskim słowie "boy". | boina (beret), heroico (bohaterski), estoico (stoicki) hoy (dziś), soy (jestem), voy (idę/jadę) |
| ou | W języku hiszpańskim jest tylko kilka słów zawierających dwugłoskę ou i prawie wszystkie zostały zapożyczone z innych języków. | Lourdes ([imię żeńskie]), gourmet (smakosz), soufflé (suflet) |
| ua | Ta brzmi jak "oo-ah". | agua (woda), cuatro (cztery), actuar (grać/act) |
| ue | Ta wydaje dźwięk "oo-eh". | fuego (ogień), acuerdo (porozumienie), bueno (dobry) |
| ui/uy | To drugie połączenie dwóch samogłosek słabych i, podobnie jak iu, zawsze utworzy dwugłoskę. | circuito (obwód), juicio (proces/sąd), intuir (przeczuwać) muy (bardzo), ¡uy! (och!/au!), cuy (świnka morska) |
| uo | Ta brzmi jak "oo-oh". | antiguo (starożytny), monstruo (potwór), residuo (resztka) |
Hiszpańskie trójgłoski (tryftongi)
Teraz, gdy znamy wszystkie możliwe kombinacje dwugłosek w hiszpańskim, spójrzmy na trójgłoski. Trójgłoski tworzą się, gdy w tej samej sylabie występują trzy kolejne samogłoski, jeśli i tylko jeśli:
1. Dwie zewnętrzne samogłoski są słabe (tj. i lub u)
2. Środkowa samogłoska jest mocna (tj. a, e lub o)
3. Żadna z samogłosek słabych nie jest akcentowana
Jeśli te trzy zasady są spełnione, mamy trójgłoskę. Trójgłoski są znacznie mniej powszechne niż dwugłoski w języku hiszpańskim i choć jest ich sporo, ta sama mała grupa pojawia się częściej niż reszta.
Wymawiając trójgłoskę, wymów trzy samogłoski w kolejności występowania, akcentując środkową. Oto kilka przykładów:
| Trójgłoska | Wyjaśnienie | Przykłady |
|---|---|---|
| iai/iái | Podobnie jak większość hiszpańskich trójgłosek, ta pojawia się zwykle w czasownikach odmienionych. W tym przypadku najczęściej w drugiej osobie liczby mnogiej czasu teraźniejszego trybu oznajmującego i trybu łączącego (subjuntivo). | liais (wy rolowacie), riais (żeby wy się śmiali, subj.) cambiáis (wy zmieniacie), aspreciáis (wy doceniacie) |
| iei/iéi | Te kombinacje występują głównie w drugiej osobie liczby mnogiej czasu teraźniejszego trybu oznajmującego i trybu łączącego. | lieis (żeby wy rolowali, subj.), guieis (żeby wy prowadzili, subj.) cambiéis (żeby wy zmieniali, subj.), apreciéis (żeby wy doceniali, subj.) |
| uay/uái | Tutaj mamy mieszankę rzeczowników, przymiotników i drugiej osoby liczby mnogiej czasu teraźniejszego. | Uruguay (Urugwaj), Paraguay (Paragwaj), ¡guay! (super!) averiguáis (wy dowiadujecie się), apaciguáis (wy łagodzicie) |
| uéi/üéi | Występują głównie w drugiej osobie liczby mnogiej czasu teraźniejszego trybu łączącego czasowników z grupy powyżej. | averigüéis (żeby wy dowiedzieli się, subj.), apacigüéis (żeby wy łagodzili, subj.), habituéis (żeby wy przyzwyczajali się, subj.) |
| Inne | W języku hiszpańskim są inne trójgłoski, ale nie są one na tyle powszechne, by tworzyć z nimi osobną grupę. Oto kilka z przykładami. | uey: buey (wół) uau: guau (wow/hau) iau: biaural (dwuuszny) |
Hiszpańskie rozziewy (hiaty)
Rozziew jest w zasadzie przeciwieństwem dwugłoski i występuje, gdy dwie samogłoski stoją obok siebie, ale należą do dwóch oddzielnych sylab. Kolejne samogłoski mogą być w dwóch sylabach, ponieważ obie są słabe lub mocne, albo dlatego, że słaba samogłoska jest akcentowana w słowie.
Ponownie, wymowa tych samogłosek jest niezmienna, niezależnie od tego, która litera nosi akcent. Aby poprawnie wymówić rozziewy, po prostu czytasz je tak, jak są napisane. Na przykład w słowie había wymawiamy akcentowane i, a potem a, więc brzmi ono jak „ah- bee -a” (akcent na bee).
Rozziewy można podzielić na kilka typów, ale aby uprościć, użyjemy szerokiego podziału na tylko dwie grupy:
1. Rozziewy proste
Składają się z dwóch samogłosek mocnych lub dwóch samogłosek słabych:
| Rozziew | Przykłady |
|---|---|
| aa | Aarón (Aaron), azahar (kwiat pomarańczy) *Pamiętaj, że h jest nieme, więc udajemy, że go nie ma. |
| ae/aé | caer (upaść), caerá (on/ona/to spadnie), aéreo (powietrzny) |
| ao/aó | caoba (mahoń), cacao (kakao), caótico (chaotyczny) |
| ea | fea (brzydka, ż.), azotea (taras na dachu), berrear (ryczeć/wrzeszczeć) |
| ee | creer (wierzyć), dehesa (łąka/pastwisko), poseer (posiadać) |
| eo/eó | feo (brzydki, m.), ateo (ateista), teórico (teoretyczny) |
| ii/ií | friísimo (bardzo zimny), antiinflamatorio (przeciwzapalny) |
| oa | koala (koala), loar (chwalić), anchoa (sardela) |
| oe/oé | áloe (aloes), héroe (bohater), coetáneo (współczesny) |
| oo/oó | cooperación (współpraca), zoológico (zoo), loó (on chwalił) |
| uu | duunvirato (duumwirat) |
2. Rozziewy akcentowe
Występują, gdy jedna ze słabych samogłosek z potencjalnej dwugłoski jest akcentowana. Akcentowana samogłoska zawsze będzie miała znak akcentu, aby sygnalizować rozbicie dwugłoski:
| Rozziew | Przykłady |
|---|---|
| aí | ahínco (zapał), país (kraj), judaísmo (judaizm) |
| aú | baúl (kufer), ataúd (trumna), aún (jeszcze) |
| eí | cafeína (kofeina), increíble (niesamowity), proteína (białko) |
| eú | reúne (on/ona/to zbiera), transeúnte (przechodzień), feúra (brzydota) |
| ía | Czas przeszły niedokonany (imperfecto) wszystkich czasowników na -er i -ir: comía (ja/on/ona/to jadł/jadła/jadło) había (było/istniało) conocíamos (my znaliśmy) |
| íe | Wiele czasowników w 2. i 3. osobie czasu teraźniejszego oraz 2. i 3. osobie czasu teraźniejszego trybu łączącego: te ríes (ty się śmiejesz) se ríe (on/ona/to się śmieje) críes (żebyś hodował, subj.) |
| ío | río (rzeka), mío (mój), crío (dziecko) |
| oí | arcoíris (tęcza), oído (ucho), egoísta (samolubny) |
| úa | Wszystkie czasowniki na -uar w 2. i 3. osobie liczby pojedynczej oraz 3. osobie liczby mnogiej czasu teraźniejszego: evalúas (ty oceniasz) actúa (on/ona/to działa) continúan (oni/wy kontynuujecie) |
| úe | Wszystkie czasowniki na -uar we wszystkich osobach oprócz 1. i 2. liczby mnogiej czasu teraźniejszego trybu łączącego: evalúes (żebyś oceniał, subj.) actúe (żeby on/ona/to działał, subj.) continúen (żeby oni/wy kontynuowali, subj.) |
| úo | Wszystkie czasowniki na -uar w 1. osobie liczby pojedynczej czasu teraźniejszego: evalúo (ja oceniam) insinúo (ja sugeruję/insynuuję) actúo (ja działam) |
Ten artykuł zawiera dużo informacji, ale nie daj się przytłoczyć! Po prostu postaraj się opanować przedstawione kilka zasad i wykorzystaj przykłady do ćwiczeń.
Aby się do nich przyzwyczaić, słuchaj samogłosek w kontekście. Hiszpańska muzyka, filmy i inne materiały audio lub wideo to świetny sposób na osłuchanie się z hiszpańskimi samogłoskami.
Programy do nauki języków z funkcjami multimedialnymi również mogą pomóc w zapoznaniu się z samogłoskami i prawidłową wymową. Na przykład Lingflix pozwala słuchać i uczyć się z krótkich hiszpańskich filmików wyposażonych w interaktywne napisy. Lingflix pobiera autentyczne filmy — takie jak teledyski, zwiastuny filmów, wiadomości i inspirujące przemówienia — i zamienia je w spersonalizowane lekcje językowe. Możesz wypróbować Lingflix za darmo przez 2 tygodnie. Sprawdź stronę internetową lub pobierz aplikację na iOS lub Android. P.S. Kliknij tutaj, aby skorzystać z naszej aktualnej wyprzedaży! (Wygasa z końcem tego miesiąca.)
I jeszcze jedno…
Jeśli dotarłeś aż tutaj, to pewnie podoba Ci się nauka hiszpańskiego z angażującymi materiałami, więc pokochasz Lingflix.
Inne strony używają sztucznych treści. Lingflix stosuje naturalne podejście, które pomaga stopniowo zagłębiać się w język i kulturę hiszpańską. Będziesz się uczyć hiszpańskiego, jakim naprawdę mówią prawdziwi ludzie.
Lingflix ma szeroką gamę filmów, jak widać tutaj:
Lingflix przybliża rodzime filmy dzięki interaktywnym transkrypcjom. Możesz dotknąć dowolnego słowa, aby natychmiast je sprawdzić. Każda definicja zawiera przykłady napisane tak, aby pomóc Ci zrozumieć użycie słowa. Jeśli zobaczysz ciekawe słowo, którego nie znasz, możesz dodać je do listy słówek.
Przejrzyj pełną interaktywną transkrypcję w zakładce Dialog i znajdź słowa i zwroty wymienione w zakładce Słownictwo.
Naucz się całego słownictwa z dowolnego filmu dzięki zaawansowanemu silnikowi uczącemu Lingflix. Przesuwaj palcem w lewo lub prawo, aby zobaczyć więcej przykładów słowa, na którym jesteś.
Najlepsze jest to, że Lingflix śledzi słownictwo, którego się uczysz, i daje dodatkowe ćwiczenia z trudnymi słowami. Przypomni Ci nawet, kiedy nadszedł czas na powtórkę tego, czego się nauczyłeś. Każdy uczeń ma naprawdę spersonalizowane doświadczenie, nawet jeśli uczą się z tego samego filmu.
Zacznij korzystać ze strony Lingflix na komputerze lub tablecie, lub, jeszcze lepiej, pobierz aplikację Lingflix ze sklepu iTunes lub Google Play. Kliknij tutaj, aby skorzystać z naszej aktualnej wyprzedaży! (Wygasa z końcem tego miesiąca.)