Hoe je Chinese tonen onder de knie krijgt: Een Uitgebreide Gids

Chinees is een tonale taal, wat betekent dat de toonhoogte die je gebruikt bij het uitspreken van een woord de betekenis ervan bepaalt. Ik beloof je dat het simpeler is dan je denkt. In het Engels gebruiken we eigenlijk ook voortdurend tonen om vragen en emoties aan te geven.

In dit artikel leren we alle Mandarijn Chinese tonen, toonhoogte, toonparen en meer.

Wat zijn Chinese tonen?

Elke taal heeft zijn eigen unieke klanksysteem. Taalkundigen noemen de studie van deze systemen fonologie.

Mandarijn Chinees heeft ook zijn eigen klanksysteem, en tonen zijn daar een essentieel onderdeel van.

In het Chinees geeft de toon van een woord de betekenis ervan. Als je de toon verandert – of per ongeluk de verkeerde gebruikt – verander je de betekenis van het woord. Neem bijvoorbeeld deze woorden:

妈 (mā) — mama

麻 (má) — hennep of vlas

马 (mǎ) — paard

骂 (mà) — schelden of uitschelden

吗 (ma) — een vraagpartikel

Hoewel al deze woorden hetzelfde lijken te klinken, hebben ze verschillende tonen – wat ze een verschillende betekenis geeft.

1. Eerste toon (vlakke toon)

De eerste toon maak je door je stem hoger en vlakker te laten klinken. De toonhoogte is hoog en de lettergreep wordt uitgesproken met een aangehouden, vlakke toon die niet daalt of stijgt.

In pinyin wordt de eerste toon geschreven als een lange streep boven de klinker of als het cijfer 1 (bijvoorbeeld, in plaats van mā zie je soms ma1). De cijferversie is lang niet zo gebruikelijk als het eigenlijke toonteken, dus die zul je waarschijnlijk minder vaak tegenkomen.

2. Tweede toon (stijgende toon)

De tweede toon maak je met een stijgende stem. De toonhoogte begint laag en wordt dan hoger. In pinyin wordt het geschreven als een stijgend streepje boven de klinker of als het cijfer 2 (bijv. mang2 ):

3. Derde toon (dalend-stijgende toon)

De derde toon is een van de lastigste voor Mandarijn-leerders. De toonhoogte daalt eerst naar een laag punt voordat hij weer omhoog gaat.

In pinyin wordt de derde toon geschreven als een dalend-stijgend teken boven de klinker of als het cijfer 3 (bijv. wo3 ):

4. Vierde toon (dalende toon)

Om de vierde toon correct uit te spreken, zeg je het woord met kracht, waarbij je toonhoogte daalt. In pinyin wordt de vierde toon geschreven als een dalende lijn boven de klinker, of als het cijfer 4 (bijv. shi4 ):

5. Vijfde toon (neutrale toon)

Of de vijfde toon echt als een toon wordt beschouwd, is voer voor discussie. In plaats van je stem te laten stijgen of dalen, is deze toon simpelweg neutraal – wat betekent dat het woord geen toon heeft.

Pinyin markeert de vijfde toon niet omdat er niets is wat je hoeft te veranderen of te benadrukken, hoewel je het soms wel ziet weergegeven door het cijfer 5 (bijv. ma5 ).

Zo wordt het eerder genoemde vraagpartikel 吗, dat beweringen in ja/nee-vragen verandert, uitgesproken met een neutrale (of geen) toon.

Andere woorden met een neutrale toon zijn:

Nu ken je alle vijf tonen. Ik raad aan om deze gids over het oefenen van Chinese tonen te bookmarken, zodat je ernaartoe kunt gaan nadat je deze hebt uitgelezen:

En de meest voor de hand liggende manier om beter te worden in tonen is om ze te oefenen – luister ernaar en spreek ze uit.

Omdat je in normale Chinese media zoals podcasts nog niet elke (of misschien zelfs de meeste) tonen zult kunnen oppikken, raad ik sterk aan om een programma te gebruiken dat authentieke, native-speaker video's combineert met een transcript of ondertitels die je kunt volgen. Hierdoor kunnen je ogen, oren en hersenen samenwerken om ze onder de knie te krijgen. Een programma dat ik hiervoor kan aanbevelen is Lingflix. Lingflix neemt authentieke video's – zoals muziekvideo's, filmtrailers, nieuws en inspirerende talks – en verandert ze in gepersonaliseerde taallessen. Je kunt Lingflix 2 weken gratis uitproberen. Bekijk de website of download de iOS app of Android app. P.S. Klik hier om gebruik te maken van onze huidige aanbieding! (Vervalt aan het eind van deze maand.)

Wat is het toonverloop in het Chinees?

De vijf niveaus van toonverloop zijn bedoeld om je te helpen bepalen welke toonhoogte je moet gebruiken bij het uitspreken van elke toon. Maar als het niet helpt (of je meer in verwarring brengt), mag je het gerust negeren.

Er zijn vijf niveaus van toonverloop:

5 = Hoog

4 = Middelhoog

3 = Midden

2 = Middellaag

1 = Laag

Laten we de toonhoogteniveaus van elke toon bekijken:

Eerste toon = Niveau 5 naar Niveau 5 (of, "hoge toonhoogte" naar "hoge toonhoogte")

Tweede toon = Niveau 3 naar Niveau 5 (of, "middelste toonhoogte" naar "hoge toonhoogte")

Derde toon = Niveau 2 naar Niveau 1 naar Niveau 4 (of, "middellaag" naar "laag" naar "middelhoog")

Vierde toon = Niveau 5 naar Niveau 1 (of, "hoog" naar "laag")

Vijfde toon = geen toonhoogte

Chinese toonveranderingen

Je moet je ervan bewust zijn dat Chinese tonen kunnen veranderen wanneer ze in specifieke opeenvolgingen worden gebruikt.

Met andere woorden, bepaalde tonen worden andere tonen wanneer ze gecombineerd worden met andere tonen.

Veranderingen bij de derde toon

Derde toon + derde toon = tweede toon + derde toon.

Als een woord met een derde toon gevolgd wordt door een ander woord met een derde toon, verandert de eerste in een tweede toon.

Bijvoorbeeld:

我很忙 (wǒ hěn máng) — “Ik ben druk” wordt 我很忙 (wó hěn máng)

你好吗 (nǐ hǎo ma) — “Hoe gaat het met je?” wordt 你好吗 (ní hǎo ma)

Merk op dat in pinyin de toonverandering niet wordt geschreven. Je moet simpelweg onthouden dat je het eerste woord in een tweede toon moet veranderen.

De derde toon kan neutraal worden.

Wanneer gevolgd door een andere toon, kan de derde toon neutraal worden of wegvallen.

Dit is optioneel, maar veel Chinese sprekers doen het, omdat het minder moeite kost en de spraak versnelt.

Zelfs als je het niet gebruikt, is het belangrijk om erop voorbereid te zijn wanneer een Chinese spreker het wel doet. Bijvoorbeeld:

考试 (kǎo shì) — “toets” kan worden 考试 (kao shì)

喜欢 (xǐ huān) — “houden van” kan worden 喜欢 (xi huān)

Ook hier wordt de toonverandering niet gemarkeerd door pinyin.

一 (yī) toonveranderingen

一 (yī) + vierde toon = 一 (yí) + vierde toon.

Wanneer het woord 一 (yī) — “één” wordt gevolgd door een vierde toon, verandert het in een tweede toon.

Je hebt dit waarschijnlijk al zien gebeuren zonder dat je het doorhad. In tegenstelling tot de meeste andere toonveranderingen, markeren veel leerboeken en online cursussen deze toonverandering voor je.

Bijvoorbeeld:

一下 (yī xià) — “een beetje” wordt 一下 (yí xià)

一定 (yī dìng) — “zeker” wordt 一定 (yí dìng)

一 (yī) + elke andere toon = 一 (yì) + elke andere toon.

Elke keer dat 一 ( yī ) gecombineerd wordt met een andere toon, verandert het in een vierde toon: 一 (yì).

Bijvoorbeeld:

一般 (yī bān) — “gewoonlijk” wordt 一般 (yì bān)

一起 (yī qǐ) — “samen” wordt 一起 (yì qǐ)

一 (yī) kan een neutrale toon worden.

Net als de derde toon kan 一 (yī) zijn toon verliezen wanneer het tussen twee woorden staat.

Het weglaten van de toon is optioneel, maar als je het niet doet, gelden dezelfde regels.

Bijvoorbeeld:

休息一下 (xiūxi yī xià) — “een beetje rusten” wordt ofwel:

休息一下 (xiūxi yí xià) met een tweede toon, of

休息一下 (xiūxi yi xià) met een neutrale toon.

快一点 (kuài yī diǎn) wordt ofwel:

快一点 (kuài yì diǎn), of

快一点 (kuài yi diǎn)

Het cijfer 一 (yī) blijft hetzelfde.

Bij het tellen verandert het cijfer 一 (yī) niet van toon.

Echter, het cijfer 一 百二十六 (yī bǎi èr shí liù) — “126” wordt 一百二十六 (yì bǎi èr shí liù).

Dit geldt ook bij het tellen van voorwerpen, zoals 一 个苹果 (yī gè píng guǒ) — “één appel”, dat verandert in 一个苹果 (yí gè píng guǒ).

不 (bù) toonveranderingen

不 (bù) + vierde toon = 不 (bú) + vierde toon.

Wanneer het woord 不 ( bù ) — “nee/niet” gevolgd wordt door een andere vierde toon, verandert het in een tweede toon. Bijvoorbeeld:

不是 (bù shì) — “niet zijn” wordt 不是 (bú shì)

他不爱你 (tā bù ài nǐ) — “hij houdt niet van je” wordt 他不爱你 (tā bú ài nǐ)

Het kan neutraal worden wanneer het tussen twee woorden staat.

Wanneer het tussen twee woorden staat om een frase te vormen, kan 不 ( bù ) een neutrale toon worden. Hoewel dit optioneel is, is het belangrijk om voorbereid te zijn wanneer moedertaalsprekers het doen.

Bijvoorbeeld:

吃不完 (chī bù wán) — “niet kunnen opeten” kan worden 吃不完 (chī bu wán)

差不多 (chà bù duō) — “ongeveer” kan worden 差不多 (chà bu duō)

去不去 (qù bù qù) — “ga je?” kan worden 去不去 (qù bu qù)

Chinese toonparen

Je zult zelden volledige zinnen in het Chinees vinden die slechts één toon gebruiken.

Veel Chinese woorden bestaan zelfs uit twee tonen. Wanneer dit gebeurt, heb je te maken met een toonpaar.

Eerste toonparen

Tweede toonparen

Derde toonparen

Vierde toonparen

En dat is alles wat je moet weten over Chinese tonen!