Како научив да зборувам три јазици

Сакате да додадете трет јазик во вашето арсенал?

Во овој пост, споделувам седум стратегии што ги користев за да го постигнам овој цел. Се надевам дека ова ќе ви помогне, драги ентузијасти за јазици, подобро да се справите со уникатните предизвици да станете тријазични.

Како да научите трет јазик

Една кратка напомена – во овој пост вашиот втор јазик ќе го нарекувам L2 (Јазик 2), а вашиот трет јазик ќе го нарекувам L3 (Јазик 3).

1. Избегнувајте да почнувате повеќе од еден нов јазик одеднаш

Ако сте целосен почетник во нов јазик, без разлика дали веќе сте билингвални од детство или не, ќе сретнете одредена крива на учење кога повторно почнувате како возрасен.

Ако започнете со два (или повеќе) сосема нови јазици истовремено, лесно може да резултира во фрустрација.

Можете да го проверите вашето ниво со табелата на Заедничкиот европски референтен оквир за јазици (CEFR) што се користи во Европската унија.

Табелата CEFR е неверојатно детална и ги наведува нивоата на јазиците од A1 (само над почеток) до C2 (блиску до мајчинско владеење) во сите области на вештини: читање, пишување, слушање и зборување.

Можете да полагате испити за да го утврдите вистинското ниво на јазикот, но ова не е неопходно. Ако сте околу B2 во вашите пасивни вештини (читање и слушање) и околу B1 во активните вештини (зборување и пишување), можете удобно да преминете на следниот јазик. Ова ниво ќе ви овозможи да ги разбирате повеќето весници и популарни романи, како и повеќето формални радио-емисии (како вести или ток-шоуа, но можеби не и супер неформалните емисии).

Добра причина да достигнете средно ниво во вашиот L2 пред да почнете со L3 е и затоа што јазиците на повисоко средно ниво се полесни за одржување со помалку работа. Колку подолго учите јазик, толку подолго ќе треба за да се влоши од недоволна употреба.

Исто така ќе биде полесно да избегнете мешање на двата јазика, конфузии со вокабулар, граматички модели и акценти.

Можете да користите пасивни активности (како читање романи и слушање радио) за да го одржувате вашиот L2 активен додека се фокусирате поинтензивно на L3.

И бидејќи сакаме да можеме да зборуваме и ги користиме нашите јазици, проверете дали продолжувате да пишувате и зборувате на вашиот L2 преку страници како Lang-8 (онлајн дневник каде мајчини говорници ги поправаат вашите написи), онлајн форуми и страници за размена на јазици.

italki е нашата омилена опција за размена на јазици, особено ако сакате да одите чекор понатаму и да ангажирате професионален тутор. Можете да ја користите оваа страница за да учествувате и во двете!

L3 може да биде вашиот приоритетен јазик за работи што бараат повеќе енергија, како учебници и активно учење вокабулар.

2. Фокусирајте се на одржување баланс и подобрување на управувањето со времето

Јазиците бараат работа. Потребни се стотици до илјадници часови за да се научи јазик на високо ниво, а потоа треба да го одржувате јазикот ако очекувате да го задржите активен долг временски период. Ако имате одговорности надвор од учењето јазици, што најверојатно имате, работите можат да станат прилично зафатени!

Тука настапува управувањето со времето. Кога преземате големи проекти како повеќе јазици, важно е да знаете каде оди вашето време и како можете да го користите поефикасно.

Времеви блокови и тајмери

Времево блокирање (Timeboxing) е позната техника што ви помага да постигнете големи задачи со нивно разбивање на мали, изводливи блокови. Ова е суштинско кога работите на големи, нејасни проекти како учење кинески или шпански!

Ако сакате да вклучите два часа активно учење секој ден, обидете се да го поделите на блокови од 20 минути за да ги максимизирате вашиот фокус и ментални ресурси. Целта е да направите блок време толку мал што вашата подсвест што одложува ќе биде подготвена да го стори тоа.

Тајмерите се очигледно суштински за ефикасно времево блокирање. Постојат многу апликации што можете да ги користите, но јас лично ја обожувам Forest за iOS и Android. Не само што апликацијата ги блокира сите други апликации на вашиот телефон за максимална продуктивност, туку за секој временски блок што ќе го завршите, добивате мал грмушки или дрвце во вашата виртуелна градина. Може да изгледа смешно, но мотивира!

Можете исто така да се свртите кон апликации за учење јазици, како Lingflix или Duolingo. Овие апликации се доста ефикасни во конзистентното вежбање со лесни, но сеопфатни лекции. Многу од нив се опремени со функции за управување со времето и поставување цели.

Микро и макро управување со времето

Ова не е толку збунувачко колку што звучи, верувајте ми. За микро управување со времето, сакате да ги следите малите блокови време што ги трошите учејќи L3 и одржувајќи го L2. Размислувајте во однос на часови или дури минути. Водете сметка за времето со учебник, времето за читање и, за да осигурате дека двата јазици се активни, проверете дали ги следите сите моменти поминати во размена на јазици и вежбање на говор без партнер (shadowing):

Со макро управување со времето, ќе сакате да размислувате за тоа колку често се фокусирате на секој јазик на седмична или месечна основа. Одличен начин да ги управувате вашите јазици е да се фокусирате на L2 една недела (фокусирајте се на размена на јазици, учебници итн. додека пасивно го учите L3 преку слушање и малку читање), а следната недела да ги замените. На овој начин, секој од вашите јазици добива време како приоритетен јазик, и вие добивате да ги користите и учите и двата!

3. Учете јазици од несродни фамилии

Со сродни јазици, можете да "измамите" со когнати и граматички сличности. Од друга страна, сличните јазици може полесно да се измешаат од оние со подалечно сродство (или без никаква врска).

На пример, кога почнав да учам шпански по француски (и двата се романски јазици, со латински како заеднички предок), се најдов да вметнувам француски зборови во мојот шпански кога ќе заборавав нешто и обратно. Но, кога учев холандски, истите мешавини не се случуваа толку често. Мојата теорија е дека граматиката е доволно различна што мојот мозок не мислеше дека тие припаѓаат заедно.

Несродните јазици може да бараат повеќе време за учење вокабулар и граматика, но се полесни за одвојување во вашата глава. Освен ако не учите вашиот петти, шести или седми јазик, учењето на трет несроден со вашиот L2 може да изгледа исто толку тешко како да почнувате одново.

Шпанскиот, за мене, изгледаше многу лесен и брз по учењето француски (мојот L2). Меѓутоа, со холандскиот и други несродни јазици со кои експериментирав, открив дека се исто толку тешки колку кога почнав со францускиот. Единствената предност што ја имам е што знам дека можам да го сторам тоа бидејќи го имам сторано тоа и претходно!

Значи, ако сте во процес на избор на L3, обрнете внимание на јазичните фамилии. Истражете ги. Споредете ги! Foreign Service Institute (FSI) состави табела со часовите потребни на мајчини англиски говорници да научат одредени популарни јазици. И, за да добиете претстава како јазиците можат да бидат сродни, еве графика на индоевропската јазична фамилија, која ги вклучува повеќето европски и некои азиски јазици. Познавањето на функционирањето на јазичните фамилии може однапред да ве информира за сите можни проблеми.

4. Користете медиуми за јазично потапување (имиерзија)

Кога започнувате со несроден јазик, потапувањето преку медиуми е важно, особено преку слушање. Кога ќе одлучам да експериментирам со јазик што нема многу сличности со оние што веќе ги знам, првото нешто што го правам е да слушам тонови музика и радио емисии на тој јазик.

Страници како TuneIn Radio ви овозможуваат да избирате радио станици според локација или, во iOS верзијата, според јазик. Неколку часа слушање, дури и ако не разбирате, ви даваат чувство за звуците и ритмите на јазикот. Ќе се чувствувате попознати со јазикот и можеби дури и ќе почнете да слушате одредени чести зборови повторно и повторно. Потоа, кога се нурнете во вокабулар и граматика, веќе ќе препознаете доста!

5. Пробајте различни ресурси за учење

Истражете ресурси за учење надвор од традиционалните учебници, како онлајн курсеви, подкасти за учење јазици и виртуелни средби за размена на јазици. Покрај музиката и радио емисиите, можете да ја диверзифицирате вашето искуство на потапување со филмови, ТВ емисии и онлајн содржини на вашиот трет јазик. Платформите како Netflix и YouTube нудат богат избор со преводи што ќе ви помогнат да научите нови зборови.

Ангажирањето со различни форми на медиуми ве изложува на различни акценти, колоквијални изрази и културни нијанси. Можете исто така да користите апликации за учење јазици кои нудат интерактивни лекции и игровизирани предизвици. Бидете храбри и експериментирајте со различни ресурси за да откриете што најдобро одговара на вашиот стил на учење и ве одржува мотивирани!

6. Истражете ја заедницата за учење специфична за јазикот

Кога учите нов јазик, веројатно немате многу пријатели што го зборуваат тој јазик, но токму тука настапуваат онлајн форумите. Секогаш се обидувам да учествувам во форуми специфични за јазикот, групи на социјални мрежи или Discord канали посветени на мојот трет јазик.

Учествувајте во виртуелни средби за јазици, каде што можете да влезете во реални разговори со мајчини говорници и други учесници. Овие заедници обезбедуваат поддржувачка средина за споделување ресурси, барање совети и прославување на достигнувањата во учењето јазици.

7. Бидете конзистентни и стрпливи

Сега кога знаете како да управувате со вашето време и имате многу ресурси што ќе ви помогнат да го научите вашиот L3, последниот совет што го имам за вас е да воспоставите рутина за учење што одговара на вашиот распоред и личните преференции.

Конзистентноста е клучна, затоа давајте приоритет на редовни, пократки студиски сесии наместо спорадични, подолги. Не плашете се од пречките во учењето јазици, туку прифатете ги и искористете ги како можности за раст, и не двоумете се да ги повторите основните концепти доколку е потребно.

Страпливоста е доблест во стекнувањето јазик, а одржувањето позитивен ментален склоп обезбедува поубав и поодржлив животен искуство!

Кога да започнете да учите трет јазик

Препорачано е да започнете да учите вашиот трет јазик откако вашите вештини во вториот јазик ќе достигнат повисоко почетно или средно ниво – или повисоко. Влезете во добар ритам при учењето на првиот. Целете кон ниво B1 до B2 на табелата CEFR.

Ова не само што обезбедува потечен премин во нов јазик, туку помага и во одржувањето на вештините стекнати во вашиот втор јазик, спречувајќи го ризикот да заборавите што сте научиле во вашиот втор јазик и конфузија помеѓу јазиците.

Ете го!

Сега, вооружени со знаење, можете да излезете и да го научите вашиот L3 навистина.

Но, внимавајте, зависноста не завршува тука – можеби ќе развиете вкус за јазик број 4!