Акравијатури во англискиот јазик: Што се, како функционираат и најчести примери
Ако постои еден вид збор кој секогаш ќе го учите во англискиот јазик, тоа би била акравијатура (пократка верзија на збор или фраза, обично од две до четири букви).
Постојат стотици англиски акравијатури што луѓето ги користат секој ден, и во професионални (формални) и во неформални ситуации. Нова акравијатура може да се создаде секоја недела или месец.
Еве еден лесен водич за откривање како функционираат акравијатурите и некои од најчестите што треба да ги знаете.
Како функционираат акравијатурите во англискиот јазик?
Може да имате акравијатура за еден збор или за збир на зборови.
Тие можат да се формираат со земање на првата и/или последната буква од еден збор, или првата буква од сите зборови во една фраза.
На пример:
- Miste r = г-дин (Mr.)
- International Business Machines Corporation = IBM
Некои акравијатури завршуваат со точка (.). Некои не. Точката може да помогне да се покаже дека пишувате акравијатура, а не цел збор, но понекогаш не е потребна.
Но, кога една акравијатура завршува со точка, тоа не значи дека започнува ново реченица.
Точката е само дел од акравијатурата што го разјаснува тоа.
Постои и нешто што се нарекува акроним, кој е вид акравијатура. Акронимите се специфично за фрази и се создаваат од иницијалите (првите букви на зборовите) во таа фраза.
Акравијатура како IBM може да се смета за акроним, но најчесто акронимите се изговараат како еден реален збор.
На пример:
- National Aeronautics and Space Administration = NASA , се изговара "наса", а не "ен-еј-ес-еј"
- Radio detection and ranging = RADAR , се изговара "радар", а не "ар-еј-ди-еј-ар"
Најчести англиски акравијатури
Овие акравијатури се користат постојано. Веројатно е дека ќе видите или чуете некои од нив барем еднаш дневно.
1. Mr. — Господин (Mister)
Кога сакате да бидете учтиви или да покажете почит кон маж, би го нарекле "Господин (име)".
Mr. е акравијатура за тоа, и треба веднаш по неа да го напишете првото или презимето на мажот.
Обично нема да го користите "г-дин" кога сте со пријатели.
Г-дин Браун (Mr. Brown)! Ви благодарам што дојдовте да се видиме.
2. Ms. — Госпоѓица (Miss)
Кога сакате да бидете учтиви или да покажете почит кон жена, особено ако е млада или невенчана, тогаш би рекле "Госпоѓица (име)".
Ms. е акравијатура за тоа, и по неа се додава првото или презимето на дамата.
Здраво, г-ѓица Смит (Ms. Smith)! Како сте денес?
3. Mrs. — Госпоѓа (Missus)
Кога сакате да бидете учтиви или да покажете почит кон жена која е постара или омажена, тогаш би користеле "Госпоѓа (име)".
Mrs. е акравијатура за тоа - "r" доаѓа од зборот "mistress" (господарка), од кој потекнува "missus".
Г-дин Греј (Mr. Gray), ве молам кажете му на г-ѓа Греј (Mrs. Gray) дека се надевам дека е добро.
4. DOB — датум на раѓање (date of birth)
Се изговара "ди-оу-би". Оваа акравијатура често ќе ја видите на важни официјални документи.
Може и да ви побараат вашиот датум на раѓање кога сакаат да добијат ваши лични податоци.
Кажете ми го вашето име, датум на раѓање и родно место.
5. ID — лична карта (identification)
Се изговара "aj-ди". Како и со DOB, може да бидете побарани да приложите лична карта за било каква официјална работа или кога одите на место каде што не се дозволени помлади луѓе.
Вашата лична карта обично е врст на документ со ваша слика.
Покажете ја вашата лична карта на обезбедувањето.
6. TBA — ќе биде објавено (to be announced)
Се изговара "ти-би-еј". TBA се користи за најави или известувања што сè уште не се одредени.
На пример, гостите што ќе настапат на концерт може да бидат обележани како TBA, а ќе дознаете кои се поблиску до датумот на концертот.
Распоредот за состанокот ќе биде објавен, и наскоро ќе дознаете.
7. FAQ — често поставувани прашања (frequently asked questions)
Се изговара "еф-еј-кју". Акравијатурата FAQ постојано ја гледате на веб-страници за настани, програми, часови итн.
Под насловот FAQ ќе видите чести прашања за опишаната тема заедно со нивните одговори.
Ве молам проверете го делот за чести прашања пред да ми испратите било какви прашања по е-пошта!
8. Q&A — прашања и одговори (questions and answers)
Обично на состаноците, постои одредено време во кое луѓето можат да поставуваат прашања до лице или група.
Ова е познато како Q&A сесија. Најчесто, Q&A е отворена за сите присутни.
Сесијата за прашања и одговори наскоро започнува, ве молам започнете да се редите до микрофонот!
9. N/A — недостапно / не се однесува (not available / not applicable)
Оваа акравијатура се користи за да се опише нешто што не е достапно.
Се користи и кога немате информации за нешто - на пример, ако во документ ве прашуваат да ги запишете алергиите што ги имате, а вие немате, можете едноставно да напишете N/A.
Извинете, но службата за корисничка поддршка моментално е недостапна. Обидете се повторно подоцна.
10. AKA — исто така познат како (also known as)
Се изговара "еј-кеј-еј". Оваа акравијатура се користи за да се опише друг начин на нарекување на нешто.
Обично служи за воведување на прекари или помалку познати називи. Може да се користи и за луѓе и за предмети.
Ова е Џон, познат и како најдобриот тип во класот!
11. DIY — "направи си сам" (do it yourself)
Се изговара "ди-aj-waj". Оваа акравијатура ги опишува активностите што треба да ги направите сами, а обично се едноставни.
Интернетот е полн со DIY водичи и видеа што покажуваат како да направите работи без професионална помош.
Овој DIY водич за тоа како да се направи маса за кафе е многу лесен за следење.
12. POV — гледна точка (point of view)
Се изговара "пи-оу-ви". Гледната точка може да ги опише мислите или ставовите на одредено лице.
Може да се користи и за да се опише вистинска позиција од која нешто може да се види, како да работите со камера.
Според моето гледиште, мислам дека таа зделка звучи прилично фер, но вие веројатно мислите поинаку.
13. ASAP — што е можно поскоро (as soon as possible)
Се изговара "еј-сап". Оваа акравијатура им кажува на луѓето да направат нешто брзо или што можат поскоро, понекогаш поради итен случај.
Често се користи и во зборовна и во писмена форма, како во професионални така и во неформални ситуации.
Ве молам, ѕвони ми што можеш поскоро.
14. i.e. — id est (тоа е, со други зборови)
Акравијатура за латинскиот израз *id est*, што значи "тоа е".
Најмногу се користи (најчесто во пишување) за воведување на концепт што штотуку беше опишан или за давање поконкретни информации.
Моите омилени спортови вклучуваат трчање, т.е. фудбал и безбол.
15. Etc. — et cetera (и така натаму)
Уште една акравијатура со латинско потекло, *et cetera* значи "и така натаму" или "и други".
Често се користи на крајот на некој вид на листа, за да покаже дека има уште работи што би можеле да се додадат, но избирате да не ги наброите.
Ги сакам сите видови десерти: колачи, колачиња, сладолед, итн.
16. ETA — проценетo време на пристигнување (estimated time of arrival)
Се изговара "и-ти-еј". Оваа акравијатура се користи кога пресметувате кога нешто ќе се случи или ќе пристигне некаде.
Многу ќе ја гледате и слушате во ситуации со транспорт, како кога патувате со авион или автобус.
Еј, кога ќе пристигнеш? Кажи ми за да дојдам да те земам.
17. P.S. — постскриптум (postscript)
Акравијатура што се користи на крајот на пораки и писма.
P.S. се користи за дополнителна белешка или потсетник и не мора да е поврзана со сè друго што е напишано.
Ќе донесам вечера околу 6 часот. P.S. Не заборавај да ги измиеш садовите!
18. RSVP — Répondez s’il vous plaît (ве молам, одговорете)
Оваа акравијатура е од француската фраза "Répondez s’il vous plaît". Се користи кога се бара од некој да одговори.
Кога добиете покана за настан, како свадба или забава, гарантирано ќе ја видите акравијатурата RSVP на неа бидејќи испраќачот сака да знае дали доаѓате или не.
Не заборавајте да потврдите дали доаѓате – има само сто места на располагање!
Повеќе акравијатури во англискиот јазик
Се разбира, постојат уште многу англиски акравијатури што се користат секојдневно. Еве некои од најважните за различни ситуации и контексти.
Акравијатури за пораки
Кога пишувате пораки на телефонот или преку Интернет, сакате брзо да испратите нешто.
Затоа акравијатурите се толку корисни. Особено кога разговарате со пријатели.
Многу акравијатури за пораки се многу неформални и жаргонски, па не би ги користеле ако сакате да изгледате професионално.
За да дознаете повеќе за вообичаениот интернет и SMS жаргон во англискиот, погледнете го овој пост.
- lol — гласно се смеам (laugh out loud)
- brb — веднаш се враќам (be right back)
- btw — патем (by the way)
- bb — чао чао (bye bye)
- afk — подалеку од тастатурата (away from keyboard)
- idk — Не знам (I don’t know)
- lmk — Кажи ми (Let me know)
- thx — Благодарам (Thanks)
- ily — Те сакам (I love you)
- jk — се зезам (joking)
- bc — бидејќи (because)
- pls / plz — ве молам (please)
- rn — веднаш (right now)
- omw — на пат сум (on my way)
- omg — о Боже (oh my God)
- ttyl — ќе зборуваме подоцна (talk to you later)
Акравијатури за мерни единици
Без разлика дали користите линијар, вага или мерач, постојат и акравијатури за различни видови мерења.
Кога ги користите овие акравијатури, важно е пред нив да ставите број.
Ова го разјаснува дека зборувате за пресметки.
- mm – милиметар
- cm – сантиметар
- in. – инч
- ft. – стапка
- yd. – јард
- m – метар
- km – километар
- mi – милји
- mph – милји на час
- fl. oz – течни унци
- oz. – унци
- mL – милилитар
- L – литар
- pt. – пинта
- qt. – кварта
- gal. – галон
- tsp. – кафена лажичка
- tbsp. – супена лажица
- mg – милиграм
- g – грам
- kg – килограм
- T – тона
- lb. – фунта
Акравијатури за време
Кога броите време или запишувате датум, користењето акравијатури ќе биде многу корисно, за да заштедите време!
Исто како и со акравијатурите за мерење, оние за време обично треба да имаат број пред или после нив.
- ms / msec – милисекунди
- sec / s – секунда
- min / m – минута
- hr / h – час
- AM – претпладне
- PM – попладне / вечер
- wk – недела
- M / Mon – понеделник
- T / Tues – вторник
- W / Wed – среда
- Th / Thurs – четврток
- F / Fri – петок
- S / Sat – сабота
- Su / Sun – недела
- Jan – јануари
- Feb – февруари
- Mar – март
- Apr – април
- May – мај
- Jun – јуни
- Jul – јули
- Aug – август
- Sep – септември
- Oct – октомври
- Nov – ноември
- Dec – декември
Акравијатури за бизнис
Акравијатурите се користат насекаде на работното место. Често се користат во пораки и е-пошта.
Некои бизнис акравијатури можат да бидат малку комплицирани бидејќи опишуваат многу специфични работи што може да не ги разберете освен ако сте запознаени со работната средина.
За да дознаете повеќе за бизнис акравијатурите во детали, погледнете го овој пост.
- FTE – полно работно време (full-time employment)
- PTO – платен одмор (paid time off)
- OT – прековремена работа (overtime)
- WFH – работа од дома (work from home)
- Attn. – за внимание (attention)
- Admin – администрација (administration)
- CEO – извршен директор (chief executive officer)
- PR – односи со јавноста (public relations)
- HR – човечки ресурси (human resources)
- Cc – ист примерок (carbon copy)
- Fwd – препрати (forward)
- SEO – оптимизација за пребарувачи (search engine optimization)
Акравијатури за професии
Професијата е кариера или работа што бара специјална обука или вештини. На работното место, постојат многу работни титули за различни луѓе, па се користат акравијатури.
Често, овие акравијатури ги користат само првите неколку букви од целосната титула. Обично се пишуваат со големи букви, а не со мали.
- Prof. – професор
- Dr. – доктор
- MD – доктор по медицина (medical doctor)
- DO – доктор по остеопатија (osteopathic doctor)
- RN – регистриран медицински техничар (registered nurse)
- PA – лекарски асистент или личен асистент (physician’s assistant or personal assistant)
- Exec – извршен директор (executive)
- Acct. – сметководител (accountant)
- Asst. – асистент
- Capt. – капетан
- Dir. – директор
- Mgr. – менаџер
- PM – менаџер на проект (project manager)
- CEO – извршен директор (chief executive officer)
- CFO – финансиски директор (chief financial officer)
- VP – потпретседател (vice president)
- Eng / Engr – инженер
- Jr – помлад (junior)
- Sr – постар (senior)
- Dev – програмер (developer)
- IT – информатичка технологија (information technology)
- Off. – службеник (officer)
- QA – контрола на квалитет (quality assurance)
Англиските акравијатури го прават нашиот живот на англиски многу полесен.
Плус, кога користите акравијатури, ќе звучите повеќе како изворен говорник.
Затоа треба да одвоите време да ги научите сите зборови наведени во овој пост, плус внимавајте на секоја нова акравијатура на која наидувате.
И уште нешто... Ако сте како мене и сакате да учите англиски во ваше слободно време, од удобноста на вашиот паметен уред, имам нешто што ќе ви се допадне. Со Lingflix екстензијата за Chrome, можете да претворите кое било YouTube или Netflix видео со преводи во интерактивна лекција за јазик. Тоа значи дека можете да учите од вистински содржини, токму како што зборуваат вистинските говорници на англиски. Можете дури и да импортирате ваши омилени YouTube видеа во вашиот Lingflix профил. Ако не сте сигурни од каде да почнете, погледнете ја нашата курирана библиотека на видеа што се рачно избрани за почетници и средно напредни учесници, како што можете да видите овде: Lingflix ви ги приближува англиските видеа од изворни говорници. Со интерактивни преводи, можете да лебдите над секој збор за да видите слика, дефиниција и изговор. Само кликнете на зборот за да видите други пример реченици и видеа каде зборот се користи во различни контексти. Плус, можете да го додадете во вашите flash карти! На пример, ако кликнам на зборот "viral", ова е што се појавува: Сакате да бидете сигурни дека навистина се сеќавате на она што го научивте? Ние сме тука за вас. Вежбајте и зајакнете го вокабуларот од секое видео со режимот на учење. Лизгајте за да видите повеќе примери за зборот што го учите и играјте мини-игри со нашите динамични flash карти. Најдобриот дел? Lingflix ги следи сите работи што ги учите и ги користи тие податоци за да креира персонализирано искуство само за вас. Ќе добиете дополнителна вежба со замрсени зборови и ќе бидете потсетувани кога е време за повторување – така што ништо не ќе ви излегне од рака. Започнете да ја користите Lingflix веб-страницата на вашиот компјутер или таблет или, уште подобро, симнете ја нашата апликација од App Store или Google Play. Кликнете овде да ја искористите нашата моментална попуст понуда! (Истекува на крајот на овој месец.)