Грамматикаға жеңіл кірісу үшін қажет 5 негізгі қытай тіліндегі сөйлем құрылымы

Қытай тілінің грамматикасының жетістігі - бұл тікелей және логикалық сөйлем үлгілері. Және бақытымызға орай, олардың көбі сізге бейтаныс емес, мысалы, аса сенімді SVO құрылымы сияқты формулаларға негізделген.

Қытай тілі дағдыларыңызды дамыту үшін мына бес өте қарапайым қытай сөйлем құрылымдарымен танысыңыз.

1. Субъект + Етістік + (Объект)

Жазбадағы қалған құрылымдардың негізі ретінде, бұл үлгіні ешқандай кіріспе немесе түсінік қажет етпейді.

Қытай тіліндегі SVO сөйлемінің мысалына назар аударайық:

你吃肉。 (nǐ chī ròu.) Сіз ет жесез.

Ағылшын тіліндегідей, сөйлемдер жай ғана субъект пен етістіктен құралуы мүмкін.

你吃。 (nǐ chī.) Сіз жесез.

SV(O) сөйлемдерінің басқа мысалдары:

妈妈工作。 (mā ma gōng zuò.) Ана жұмыс істейді.

他们教书。 (tā men jiāo shū.) Олар (барлығы ер адам немесе аралас жыныс) сабақ береді.

她学习拉丁语。 (tā xué xí lā dīng yǔ.) Ол латын тілін үйренеді.

小男孩读漫画书。 (xiǎo nán hái dú màn huà shū.) Кішкентай ұл комикс кітаптарын оқиды.

2. Субъект + Етістік + (Объект) + 吗？

Жақсы, енді SV(O) сөз тәртібінен әрі қарай жылжиық.

Көріп отырғаныңыздай, 吗 (ma) - бұл тұжырымды иә/жоқ сұраққа айналдыратын бөлшек.

Сондықтан, SV(O) тұжырымының соңына 吗 қосылғанда, сөйлем "Істейсіз бе/Істейді ме" деген сұраққа айналады.

Алдыңғы мысалдарды жалғастыра отырып, міне, объектісіз сұрақ:

你吃 吗？ (nǐ chī ma?) тікелей аударма: Сіз жесез бе? Сіз жесез бе?

Ал мынау объектісі бар сұрақтың көрінісі:

你吃肉 吗？ (nǐ chī ròu ma?) тікелей аударма: Сіз ет жесез бе? Сіз ет жесез бе?

Бұл үлгінің тағы да мысалдары:

妈妈工作 吗 (mā ma gōng zuò ma?) Ана жұмыс істейді ме?

他们教书 吗？ (tā men jiāo shū ma?) Олар сабақ береді ме?

她学习拉丁语 吗？ (tā xué xí lā dīng yǔ ma?) Ол латын тілін үйренеді ме?

小男孩读漫画书 吗？ (xiǎo nán hái dú màn huà shū ma?) Кішкентай ұл комикс кітаптарын оқиды ма?

3. Субъект + Уақыт + Етістік + (Объект)

Бұл қытай тіліне тән сөйлем құрылымдарын зерттей бастайтын жер.

Егер сіз әрекеттің орын алатын уақытын қосқыңыз келсе, бұл ақпаратты субъект пен етістіктің арасына орналастыруыңыз керек.

Объектісіз:

你 周一 吃。 (nǐ zhōu yī chī.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі жесез. Сіз дүйсенбі күндері жесез.

Объектімен:

你 周一 吃肉。 (nǐ zhōu yī chī ròu.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі ет жесез. Сіз дүйсенбі күндері ет жесез.

Басқа мысалдар:

妈妈 星期六 工作。 (mā ma xīng qī liù gōng zuò.) Ана сенбі күндері жұмыс істейді.

他们 每年 教书。 (tā men měi nián jiāo shū.) Олар әр жыл сабақ береді.

她 早上 学习拉丁语。 (tā zǎo shang xué xí lā dīng yǔ.) Ол таңертең латын тілін үйренеді.

小男孩 晚上 看漫画书。 (xiǎo nán hái wǎn shàng kàn màn huà shū.) Кішкентай ұл түнде комикс кітаптарын оқиды.

4. Субъект + Уақыт + 在 Орналасу + Етістік + (Объект)

在 (zài) бірнеше мағынаға ие, бірақ қытай SVO сөйлемдерінде ол орналасты көрсету үшін "онда", "осында" деп аударылады.

在 + орналасу

Сондықтан, "мейрамханада" деп айтқыңыз келсе, бұл 在 餐厅 (zài cān tīng) болады. Содан кейін бұл кішкене мәлімет уақыт пен етістіктің арасына орналастырылуы керек.

Объектісіз:

你周一 在餐厅 吃。 (nǐ zhōu yī zài cān tīng chī.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі мейрамханада жесез. Сіз дүйсенбі күндері мейрамханада жесез.

Объектімен:

你周一在餐厅吃肉。 (nǐ zhōu yī zài cān tīng chī ròu.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі мейрамханада ет жесез. Сіз дүйсенбі күндері мейрамханада ет жесез.

Басқа мысалдар:

妈妈星期六 在沙龙 工作。 (mā ma xīng qī liù zài shā lóng gōng zuò.) Ана сенбі күндері салонда жұмыс істейді.

他们每年 在大学 教书。 (tā men měi nián zài dà xué jiāo shū.) Олар әр жыл университетте сабақ береді.

她早上 在图书馆 学习拉丁语。 (tā zǎo shang zài tú shū guǎn xué xí lā dīng yǔ.) Ол таңертең кітапханада латын тілін үйренеді.

小男孩晚上 在床上 看漫画书。 (xiǎo nán hái wǎn shang zài chuáng shàng kàn màn huà shū.) Кішкентай ұл түнде төсекте комикс кітаптарын оқиды.

Бұл құрылымға бірнеше ерекшеліктер бар екенін ескерту керек.

Кейбір етістіктер үшін орналасу олардан кейін орналасады, алдында емес. Оларға мыналар жатады:

• 住 (zhù) — тұру
• 走 (zǒu) — жүру
• 坐 (zuò) — отыру

Бұл сөйлемдер әдетте объектіні қамтымайды, сондықтан мұндағы үлгі Субъект + Уақыт + Етістік + Орналасу болады.

我们住 在上海 。 (wǒ men zhù zài shàng hǎi.) Біз Шанхайда тұрамыз.

他们今天下午走 到了路的尽头 。 (tā men jīn tiān xià wǔ zǒu dào le lù de jìn tóu) Олар бүгін күндіз кешке жолдың соңына дейін жүрді.

我的猫在晚餐时间坐 在椅子上 。 (wǒ de māo zài wǎn cān shí jiān zuò zài yǐ zi shàng.) Менің мысықым кешкі ас уақытында орындықта отырады.

Бақытымызға орай, етістіктердің көпшілігі Субъект + Уақыт + 在 Орналасу + Етістік + (Объект) сөз тәртібін ұстанады, сондықтан сізге ерекшеліктердің ұзын тізімін жатқа білудің қажеті жоқ.

5. Субъект + Уақыт + 在 Орналасу + Етістік + (Объект) + Ұзақтық + (Объект)

Біздің негізгі қытай сөйлем құрылымдарымызға қосатын соңғы мәлімет - бұл ұзақтық.

Ұзақтық әрекеттің орын алатын уақыт аралығының нақты ұзақтығын білдіреді.

Басқаша айтқанда, бұл берілген уақыт аралығында әрекеттің қанша уақытқа созылатынын көрсетеді.

Объектісіз:

你周一在餐厅吃 三个小时 。 (nǐ zhōu yī zài cān tīng chī sān gè xiǎo shí.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі мейрамханада үш сағат жесез. Сіз дүйсенбі күндері мейрамханада үш сағат бойы жесез.

Егер сөйлем объектімен бірге келсе, оны етістіктің соңына немесе ұзақтықтан кейін орналастыруға болады.

你周一在餐厅吃肉 三个小时 。 (nǐ zhōu yī zài cān tīng chī ròu sān gè xiǎo shí.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі мейрамханада ет үш сағат жесез. Сіз дүйсенбі күндері мейрамханада үш сағат бойы ет жесез.

你周一在餐厅吃 三个小时 肉。 (nǐ zhōu yī zài cān tīng chī sān gè xiǎo shí ròu.) тікелей аударма: Сіз Дүйсенбі мейрамханада үш сағат ет жесез. Сіз дүйсенбі күндері мейрамханада үш сағат бойы ет жесез.

Басқа мысалдар:

妈妈星期六在沙龙工作 半天 。 (mā ma xīng qī liù zài shā lóng gōng zuò bàn tiān.) Ана сенбі күндері салонда күнімің жартысына жуық жұмыс істейді.

他们每年在大学任教 几个月 。 (tā men měi nián zài dà xué rèn jiào jǐ gè yuè.) Олар әр жыл университетте бірнеше ай бойы сабақ береді.

她早上在图书馆学习拉丁语 一个小时 。 (tā zǎo shang zài tú shū guǎn xué xí lā dīng yǔ yì gè xiǎo shí.) Ол таңертең кітапханада бір сағат бойы латын тілін үйренеді.

小男孩晚上在床上读 三十分钟 漫画书。 (xiǎo nán hái wǎn shang zài chuáng shàng dú sān shí fēn zhōng màn huà shū.) Кішкентай ұл түнде төсекте отырып 30 минут бойы комикс кітаптарын оқиды.

Қытай сөйлем құрылымын жаттықтыру ресурстары

Қытай тілі грамматикасын түсіне бастауға және сөйлем құрылымын жаттықтыруға бұл жазбаның пайдалы болды деп үміттенемін.

Ал сіз жаңа және қиынырақ сөйлем үлгілеріне дайын болған кезде, төменде ұсынылатын ресурстар бар.

Грамматика ресурстары сұрғылт және оқулық сияқты сезілуі мүмкін, сондықтан осы сөйлем құрылымдарын іс жүзінде көру үшін оқу материалдарыңызды араластыруды ұмытпаңыз.

• East Asia Student: Тақырыптың маңыздылығы, модификаторлар және буындардың маңызы сияқты өте түсінікті қосымша кеңестер.
• Lingflix Chinese : Бұл сізге бейнелер арқылы мәтін мазмұнында қытай тілін үйренуге көмектесетін функциялары бар онлайн тіл үйрену платформасы. Lingflix нақты бейнелерді — музыкалық бейнелер, фильм трейлерлері, жаңалықтар мен шабыттандыратын сөйлеулерді алып, оларды жекелендірілген тіл үйрену сабақтарына айналдырады.Сіз Lingflix-ті 2 апта бойы тегін сынап көре аласыз. Веб-сайтты шолыңыз немесе iOS қосымшасын немесе Android қосымшасын жүктеп алыңыз.Назар аударыңыз! Ағымдағы жеңілдіктерімізді пайдалану үшін мына сілтемені басыңыз! (Айдың соңында мерзімі аяқталады.)
• Chinese Grammar Wiki : Егер сіз қытай сөйлем құрылымына терең үңілгіңіз келсе, бұл сөз тәртібі бойынша шынымен де жан-жақты ресурс.
• Chinese Forums: Мұнда сіз қиын грамматикалық ережелер бойынша жиі қойылатын сұрақтарға жауаптар табасыз. Бұл неғұрлым күрделі мазмұн.

Енді, бәрі соншалықты қиын болмады, солай ма?

Қытай тілінде басқа да сөйлем құрылымдары бар болса да, грамматиканы үйренуді оңай және таныс нәрседен бастау әрқашан жұбанышты.

Және тағы бір нәрсе... Егер сіз мен сияқты қытай тілін өз уақытыңызда, смарт құрылғыңыздың ыңғайлылығымен үйренгенді ұнатсаңыз, сізге ұнайтын нәрсем бар. Lingflix-тің Chrome кеңейтімі арқылы сіз субтитрі бар кез келген YouTube немесе Netflix бейнесін интерактивті тіл сабағына айналдыра аласыз. Бұл сізге шынайы әлемдік мазмұннан, қытай тіліндегі тұрғындардың нақты сөйлеуінен үйренуге мүмкіндік береді. Сіз тіпті сүйікті YouTube бейнелеріңізді Lingflix тіркелгіңізге импорттай аласыз. Қайдан бастау керектігін білмесеңіз, бастаушылар мен орта деңгейдегі білім алушылар үшін қолдан таңдалған бейнелердің таңдаулы кітапханамызды қараңыз, мына жерден көріп отырғаныңыздай: Lingflix қытай тіліндегі нақты бейнелерді қол жетімді етеді. Интерактивті субтитрлер арқылы сіз кез келген сөзді басып, суретті, анықтамасын, айтылуын және пайдалы мысалдарды көре аласыз. Сіз тіпті сөздің басқа контексттерде қолданылған басқа бейнелерін көре аласыз және жаңа сөздерді флешкартаңызға қоса аласыз. Мысалы, егер мен 喝 (hē) сөзіне бассам, мынау пайда болады: Үйренгендеріңізді шынымен есте сақтағаныңызға көз жеткізгіңіз келе ме? Біз сізді қолдаймыз. Әрбейнеден алған сөздік қорын білім режимінде жаттықып, бекітіңіз. Үйреніп жатқан сөзіңіздің көбірек мысалдарын көру үшін сызып айналдырыңыз және динамикалық флешкарталарымызбен мини-ойындар ойнаңыз. Ең жақсы жағы? Lingflix сіз үйреніп жатқан барлық нәрсені бақылап, сіз үшін жекелендірілген тәжірибе жасайды. Сіз қиын сөздермен қосымша жаттығулар аласыз және тіпті қайталау уақыты келгенде еске салынасыз — ешнәрсе сыртта қалмас үшін. Lingflix веб-сайтын компьютеріңізде немесе планшетіңізде пайдалануды бастаңыз немесе, одан да жақсы, App Store немесе Google Play-ден қосымшамызды жүктеп алыңыз.Ағымдағы жеңілдіктерімізді пайдалану үшін мына сілтемені басыңыз! (Айдың соңында мерзімі аяқталады.)