50 распаўсюджаных юрыдычных тэрмінаў на іспанскай мове
Незалежна ад таго, якая сфера права вам больш падабаецца, веданне іспанскай мовы вам дапаможа.
Вядома, вам таксама могуць спатрэбіцца гады навучання ў галіне права, параюрыдычнай адукацыі ці звязанай сферы, але іспанская можа стаць той дадатковай здольнасцю, якая вылучае вас сярод іншых — накшталт вішні на вяршку юрыдычнага сандэ.
Але давайце пачнем з таго, што трэба: 50 агульных тэрмінаў, якія павінен ведаць кожны юрыдычны спецыяліст!
Распаўсюджаныя іспанскія юрыдычныя тэрміны
1. Abogado / Abogada — адвакат/юрыст
El abogado fue contratado por el acusado por su experiencia en este tipo de casos. — Адвакат быў найманы абвінавачаным дзякуючы яго вопыту ў такіх справах.
2. Acusado / Acusada — стан абвінавачвання або асоба, якую абвінавачваюць (адказчык)
Usted está acusada de perjurio. — Вас абвінавачваюць у крывасведчанні.
El acusado solo habló para confirmar su nombre completo. — Адказчык гаварыў толькі для таго, каб пацвердзіць сваё поўнае імя.
3. Admisible — дапушчальны
Часта выкарыстоўваецца ў выразах тыпу ser admisible (“быць дапушчальным”) і prueba admisible (“дапушчальныя доказы”).
El abogado pensaba que las pruebas serían admisibles. — Адвакат думаў, што доказы будуць дапушчальныя.
4. Declaración jurada / Afidávit — паказанне пад прысягай, афідэвіт
El policía que redactó la declaración jurada compareció en el tribunal mediante una videollamada. — Паліцэйскі, які склаў паказанне пад прысягай, з’явіўся ў суд праз відэазванок.
5. Archivo / Expediente — архіў, справа або запіс
El abogado llevaba un expediente grande que contenía las pruebas del acusado. — Адвакат нёс вялікую справу, якая змяшчала доказы адказчыка.
6. Arresto / Detención — арышт/затрыманне
La policía local confirmó el arresto del principal sospechoso. — Мясцовая паліцыя пацвердзіла арышт галоўнага падазраванага.
7. Carga de la prueba — цяжар доказвання
El abogado habló con su cliente sobre la carga de la prueba. — Адвакат гаварыў са сваім кліентам пра цяжар доказвання.
8. Causa / Proceso judicial / Pleito / Acción judicial / Caso — судовая справа
Як правіла, усе гэтыя тэрміны часта выкарыстоўваюцца як сінонімы для абазначэння “судовай справы”.
Аднак кантэкст вельмі важны, таму што некаторыя з гэтых тэрмінаў маюць больш за адно значэнне. Proceso judicial і pleito менш за ўсё могуць быць зразуметыя няправільна, бо маюць менш значэнняў. Acción judicial азначае “юрыдычнае дзеянне”. Pleito звычайна азначае “пазов” ці “судовы працэс”.
El proceso judicial estaba programado para comenzar en cuatro meses. — Судовы працэс павінен быў пачацца праз чатыры месяцы.
Juan decidió emprender acciones legales contra su ex amigo. — Хуан вырашыў прадпрыняць юрыдычныя дзеянні супраць свайго былога сябра.
El hombre estaba seguro de que su pleito era fuerte. — Мужчына быў упэўнены, што яго позў моцны.
Усе іншыя словы для “судовай справы” маюць дадатковыя значэнні. Напрыклад, causa таксама можа азначаць “прычыну”, proceso — “працэс” або “судовы разгляд”, а caso — “справа” або “факт”.
El informe policial no pudo determinar la causa del accidente. — Паліцэйская справаздача не змагла вызначыць прычыну аварыі.
El juez explicó que el proceso sería largo. — Суддзя патлумачыў, што судовы разгляд будзе доўгім.
No estaban preparados y no pudieron defender su caso en el tribunal. — Яны не былі гатовыя і не змаглі адстаяць сваю справу ў судзе.
9. Crimen / Delito — правапарушэнне ці злачынства
Заўважце, што ў некаторых іспанамоўных краінах, напрыклад у Іспаніі, выкарыстаны тэрмін будзе залежаць ад сур’ёзнасці злачынства. Delito — гэта менш сур’ёзнае злачынства, у той час як crimen — больш сур’ёзнае.
El acusado fue citado a comparecer ante el tribunal por su crimen. — Адказчык быў выкліканы з’явіцца ў суд па свайму злачынству.
10. Daños y perjuicios — страты і збіткі, кампенсацыя шкоды
El abogado informó a la acusada que tenía derecho a indemnización por daños y perjuicios. — Адвакат паведаміў абвінавачанай, што яна мае права на кампенсацыю страт і збіткаў.
11. Delictivo — крымінальны (прыметнік)
Звычайна выкарыстоўваецца для апісання розных дзеянняў. Напрыклад, acto delictivo азначае “крымінальнае дзеянне”.
El tribunal dictaminó que el acusado había cometido un acto delictivo. — Суд пастанавіў, што адказчык учыніў крымінальнае дзеянне.
12. Demandante — падацель пазова, скаржнік ці ісцец
El demandante habló con su abogado antes de entrar al juzgado. — Ісцец пагаварыў са сваім адвакатам перад тым, як увайсці ў суд.
13. Determinación / Sentencia / Decisión / Fallo — рашэнне суда, прысуд
Усе гэтыя тэрміны могуць выкарыстоўвацца для абазначэння “судовага рашэння” на іспанскай мове.
Fallo найбольш літаральна азначае “рашэнне”. Determinación больш літаральна адпавядае “вызначэнню”. Sentencia азначае “прысуд”, а decisión — “рашэнне”.
Las personas en la sala de justicia esperaban ansiosamente el fallo. — Людзі ў зале суда з нецярпеннем чакалі рашэння.
La determinación del jurado fue rápida y unánime. — Вызначэнне прысяжных было хуткім і аднагалосным.
Después de una cuidadosa consideración, el juez pronunció la sentencia. — Пасля ўважлівага абмеркавання суддзя абвясціў прысуд.
La decisión se basó en todas las pruebas. — Рашэнне было заснавана на ўсіх доказах.
14. Fianza — заклад, замацаванне
El acusado quería que se redujera la fianza a mil dólares. — Адказчык хацеў, каб заклад быў паніжаны да тысячы даляраў.
15. Hecho — факт
Es un hecho que el acusado estaba en el banco en el momento del robo. — Гэта факт, што адказчык знаходзіўся ў банку ў момант рабунку.
Hecho таксама можа азначаць “інцыдэнт”, “падзея”, “зроблены” або “выкананы”, таму заўсёды звяртайце ўвагу на кантэкст.
16. Infracción — правапарушэнне
Выкарыстоўваецца, калі гаворка ідзе, напрыклад, пра парушэнні правіл дарожнага руху або іншыя ненасільніцкія злачынствы.
El juez lo multó por su infracción de tráfico. — Суддзя аштрафаваў яго за парушэнне правіл дарожнага руху.
17. Juez — суддзя (назоўнік)
El juez lo condenó a un año de cárcel por el crimen que había cometido. — Суддзя прысудзіў яго да года турэмнага зняволення за злачынства, якое ён учыніў.
18. Juicio — судовы разгляд, працэс
Таксама можа выкарыстоўвацца ў значэнні “меркаванне”.
Se espera que el juicio atraiga mucha atención, por lo que habrá una mayor presencia policial en el exterior. — Чакаецца, што судовы працэс прыцягне шмат увагі, таму на вуліцы будзе павялічаная прысутнасць паліцыі.
19. Jurado — калегія прысяжных або асобныя прысяжныя
El jurado tuvo que confirmar que no conocía al acusado antes de que comenzara el juicio. — Прысяжныя павінны былі пацвердзіць, што не знаёмыя з адказчыкам да пачатку судовага разгляду.
Таксама можа выкарыстоўвацца як прыметнік у значэнні “пад прысягай”, калі гаворка ідзе, напрыклад, пра паказанні або сведак, як declaración jurada.
20. Juramento — прысяга
Bajo juramento, такім чынам, азначае “пад прысягай”.
Puede que necesites prestar juramento en la sala del tribunal. — Вам можа спатрэбіцца прынесці прысягу ў зале суда.
21. Ley — закон
Можа адносіцца да канкрэтных законаў або закона ў цэлым.
La nueva ley fue aprobada por el gobierno en enero. — Новы закон быў прыняты ўрадам у студзені.
22. Mandato / Mandato judicial / Orden judicial — мандат/ордар/судовы загад
Усе гэтыя тэрміны могуць выкарыстоўвацца для абазначэння загаду, выдадзенага судом.
Hay muchos tipos de mandatos judiciales. — Існуе шмат тыпаў судовых загадаў.
23. Multa — штраф/сплата
El juez ordenó al acusado pagar una multa de dos mil dólares por su delito. — Суддзя загадаў адказчыку заплаціць штраф у пару тысяч даляраў за яго правапарушэнне.
24. Palacio de justicia — будынак суда
Літаральна азначае “палац/цэнтр справядлівасці” (што гучыць значна больш урачыста).
El juez habló con el jurado en el palacio de justicia antes de que comenzara el juicio. — Суддзя гаварыў з прысяжнымі ў будынку суда перад пачаткам разгляду справы.
25. Pedimento — хадайніцтва/петыцыя
Después de hablar con su acusado, la abogada presentó un pedimento. — Пасля размовы са сваім абвінавачаным адвакатка падала хадайніцтва.
26. Prueba — доказы
Таксама можа азначаць “доказ” або “тэст”.
El abogado presentó las pruebas ante el tribunal y demostró que su cliente no era culpable. — Адвакат прадставіў доказы суду і даказаў, што яго кліент невінаваты.
27. Policía — паліцыя як калектыў або асобныя службоўцы
El policía fuera de servicio fue testigo del delito y tuvo que asistir al tribunal. — Пазаштатны паліцэйскі стаў сведкам злачынства і павінен быў з’явіцца ў суд.
28. Sala de justicia / Tribunal — зала суда
Абодва гэтыя тэрміны могуць выкарыстоўвацца для абазначэння “залы суда”.
Вы таксама можаце проста выкарыстаць слова sala (пакоя), але гэта можа быць зразумета няправільна, таму лепш пайсці надзейным шляхам.
La familia del acusado decidió sentarse fuera de la sala de justicia. — Сям’я адказчыка вырашыла сесці па-за залай суда.
29. Testigo — сведак
La declaración escrita del testigo fue leída en el tribunal. — Пісьмовыя паказанні сведка былі зачытаныя ў судзе.
30. Tribunal / Juzgado — суд
Tribunal таксама можа адносіцца да калегіі або камісіі, але гэта значэнне рэдка выкарыстоўваецца ў юрыдычным кантэксце — jurado з’яўляецца больш распаўсюджаным словам для прысяжных. Juzgado таксама можа азначаць “будынак суда”.
El juzgado era uno de los más antiguos del país. — Гэты суд быў адным з самых старых у краіне.
Распаўсюджаныя юрыдычныя дзеясловы
31. Absolver — апраўдаць
El juez lo declaró no culpable y lo absolvió de los cargos. — Суддзя прызнаў яго невінаватым і апраўдаў па абвінавачваннях.
У іншых кантэкстах азначае “дараваць”.
32. Asesorar / Asesorar — кансультаваць
Asesorar азначае “кансультаваць” у сэнсе “даваць прафесійныя рэкамендацыі”. Калі вы маеце на ўвазе “даваць асабістыя парады”, варта выкарыстоўваць aconsejar.
Mi abogado me asesoró sobre mis opciones legales. — Мой адвакат кансультаваў мяне адносна маіх юрыдычных варыянтаў.
El juez le aconsejó que fuera honesto durante el juicio. — Суддзя параіў яму быць сумленным падчас судовага разгляду.
33. Acusar — абвінавачваць
У юрыдычным кантэксце acusar таксама можа азначаць “прыцягваць да адказнасці”. Зваротная форма, acusarse, таксама можа азначаць “прызнаваць віну”.
El juez explicó el razonamiento para acusarlo del delito. — Суддзя патлумачыў прычыны для прыцягнення яго да адказнасці за правапарушэнне.
34. Alegar — сцвярджаць/заяўляць
El acusado alegó que estaba trabajando cuando sucedió, pero lo vieron en las cámaras de vigilancia. — Адказчык сцвярджаў, што працаваў, калі гэта адбылося, але яго бачылі на камерах відэаназірання.
35. Apelar — абскарджваць
Aunque el acusado no estuvo de acuerdo con la decisión del tribunal, decidió no apelar y aceptó pagar la multa de estacionamiento. — Нягледзячы на тое, што адказчык не пагаджаўся з рашэннем суда, ён вырашыў не абскарджваць яго і пагадзіўся заплаціць штраф за паркоўку.
36. Arrestar / Detener — арыштоўваць/затрымліваць
Абодва гэтыя дзеясловы азначаюць “арыштоўваць”.
La policía se disculpó después de que un hombre fue detenido por error al ser confundido con otra persona. — Паліцыя прабачылася пасля таго, як мужчына быў арыштаваны па памылцы, быўшы прыняты за іншага чалавека.
37. Comparecer — з’яўляцца (ў суд)
El acusado compareció ante el tribunal junto a su abogado. — Адказчык з’явіўся ў суд разам са сваім адвакатам.
38. Confesar — прызнаваць віну
El acusado confesó su crimen y recibió una sentencia más leve. — Адказчык прызнаў сваё злачынства і атрымаў больш мяккі прысуд.
39. Declararse — заяўляць (пра сваю пазіцыю ў судзе)
El acusado anunció al tribunal que había cambiado su declaración inicial y se declaró culpable. — Адказчык абвясціў суду, што змяніў сваю пачатковую пазіцыю і прызнаў сябе вінаватым.
40. Defender — абараняць
Era la primera vez que el abogado defendía a un cliente en este tipo de caso legal. — Гэта быў першы раз, калі адвакат абараняў кліента ў такім тыпе юрыдычнай справы.
41. Demandar — падаваць у суд, судзіцца
El actor demandó a la empresa por usar su imagen para promocionar sus productos sin permiso. — Акцёр падаў у суд на кампанію за выкарыстанне яго вобразу для прасоўвання сваіх прадуктаў без дазволу.
42. Dictaminar — выносіць рашэнне
El juez dictaminó que el acusado había puesto en riesgo a otros y lo prohibió conducir durante dos años como consecuencia. — Суддзя пастанавіў, што адказчык паставіў пад рызыку іншых, і забараніў яму кіраваць аўтамабілем на працягу двух гадоў у якасці наступства.
43. Entrar en vigor — набываць моц, уступаць у сілу
Літаральна перакладаецца як “уступаць у моц/сілу”.
El acusado quebrantó una nueva ley que entró en vigor el año pasado. — Адказчык парушыў новы закон, які набыў моц у мінулым годзе.
44. Investigar — расследаваць
La policía investigó el crimen y reunió pruebas para el juicio. — Паліцыя расследавала злачынства і сабрала доказы для судовага разгляду.
45. Juzgar — судзіць (у судзе)
Debido a una emergencia médica, el acusado no será juzgado hasta el verano. — З-за медыцынскай надзвычайнай сітуацыі адказчыка не будуць судзіць да лета.
46. Probar — даказваць
Después de investigar casos similares, se probó que el hombre había sido incriminado. — Пасля расследавання падобных спраў было даказана, што мужчыну абвінавацілі несправядліва.
47. Revelar — раскрываць
Las pruebas revelaron la inocencia del acusado. — Доказы раскрылі невінаватасць адказчыка.
У юрыдычным кантэксце яго значэнне больш блізкае да “аб’яўляць”.
48. Sentenciar / Condenar — прысуджваць
El juez regresó a la sala del tribunal para sentenciar al acusado. — Суддзя вярнуўся ў залу суда, каб прысудзіць адказчыка.
49. Sobreseer — спыняць (справу), адхіляць
El tribunal informó al acusado que el caso había sido sobreseído. — Суд паведаміў адказчыку, што справа была спынена.
50. Testificar — сведчыць, даваць паказанні (ў судзе)
El juez solicitó que la esposa del acusado testificara ante el tribunal. — Суддзя запатрабаваў, каб жонка адказчыка дала паказанні перад судом.
Чаму варта вывучаць іспанскія юрыдычныя тэрміны?
Калі вы шукаеце кар’еру юрыдычнага сакратара, параюрыста, перакладчыка ці адваката, веданне іспанскіх юрыдычных тэрмінаў пашырыць вашы кар’ерныя магчымасці. Незалежна ад таго, ці хочаце вы працаваць з іспанамоўнымі кліентамі ці заняцца міжнародным правам, вашы веды іспанскай мовы будуць карыснымі. Нават калі праца не патрабуе гэтага, гэта ўсё роўна навык, які многія работодадцы высока цэняць.
Вывучэнне іспанскіх юрыдычных тэрмінаў таксама павялічвае кола людзей, якім вы можаце служыць. Нават калі кліент свабодна гаворыць па-англійску, яму/ёй можа быць зручней весці камунікацыю на іспанскай мове. У рэшце рэшт, судовыя працэсы заўсёды стрэсавыя, і ў стрэсавых сітуацыях найлягчэй размаўляць на той мове, з якой вы найбольш камфортна адчуваеце сябе.
Такім чынам, многія кліенты могуць шукаць юрыдычных спецыялістаў, якія могуць размаўляць на іх мове. Калі ваша фірма не прапануе паслугі на іспанскай мове, гэтыя кліенты могуць звярнуцца да іншай, якая прапануе. Аднак, калі вы гатовыя вучыцца, ваша юрыдычная фірма можа пачаць маркетынг на іспанамоўных кліентаў, якія складаюць значную частку насельніцтва. Гэта можа істотна павялічыць колькасць кліентаў, якія могуць быць зацікаўленыя ў вашых паслугах.
Акрамя таго, вывучэнне іспанскіх юрыдычных тэрмінаў дазволіць вам дапамагаць людзям, якім многія іншыя юрыдычныя спецыялісты не могуць дапамагчы. Зразумелая камунікацыя важная, таму кліентам, якія не гавораць свабодна па-англійску, патрэбен нехта, хто можа з імі размаўляць, каб яны маглі арыентавацца ў крымінальна-працэсуальным працэсе.
Нарэшце, вывучэнне іспанскіх юрыдычных тэрмінаў карысна для любога, хто вывучае іспанскую мову. У рэшце рэшт, вы, хутчэй за ўсё, пачуеце гэтыя тэрміны, калі будзеце глядзець навіны на іспанскай мове. Акрамя таго, калі вы калі-небудзь апынецеся ў юрыдычных цяжкасцях за мяжой, нават калі гэта проста штраф за неправільную паркоўку, вы будзеце вельмі радыя, што знайшлі час вывучыць крыху юрыдычнай іспанскай.
Як вы можаце практыкаваць іспанскія юрыдычныя тэрміны
Па меры таго, як вы становіцеся больш прасунутымі, старайцеся выкарыстоўваць гэтыя словы пры кожнай магчымасці.
Ваша разуменне слова палепшыцца, калі вы выкарыстоўваеце яго ў кантэксце, а ваша бегласць павялічыцца, калі вы будзеце выкарыстоўваць поўныя сказы. Глядзіце прыклады сказаў з гэтымі словамі, выкарыстоўваючы такія інструменты, як Linguee або 123 Teach Me і іх “Стваральнік іспанскіх сказаў”. Гэтыя сайты збіраюць сказы з усяго інтэрнэту, якія змяшчаюць ваш ключавы сказ, і яны бескаштоўныя па меры працягу вашай падарожжа да вывучэння іспанскай юрыдычнай тэрміналогіі.
Для лепшага засваення агульнай іспанскай мовы разгледзіце магчымасць віртуальнай праграмы паглыблення, якая дапаможа вам прызвычаіцца да хуткай маўленчай мовы, якую часта выкарыстоўваюць носьбіты мовы (асабліва ў стрэсавых сітуацыях, напрыклад... калі ім патрэбныя вашы паслугі!). Lingflix, напрыклад, сартуе сваі відэаўрокі па тэматыцы, што можа зрабіць мэтавую практыку больш эфектыўнай. Lingflix бярэ аўтэнтычныя відэа — такія як музычныя кліпы, трэйлеры да фільмаў, навіны і натхняльныя выступы — і ператварае іх у персаналізаваныя ўрокі вывучэння мовы. Вы можаце паспрабаваць Lingflix бясплатна на працягу 2 тыдняў. Наведайце сайт або спампавуйце дадатак для iOS ці Android. P.S. Націсніце тут, каб скарыстацца нашым бягучым распродажам! (Скончыцца ў канцы гэтага месяца)
Такім чынам, калі вы плануеце ўвайсці ў юрыдычную галіну або проста стаць цалкам свабодным у іспанскай мове, памятайце гэтыя юрыдычныя тэрміны. Яны, безумоўна, маюць пэўную прывабнасць.
І яшчэ адна рэч…
Калі вы дайшлі да гэтага месца, значыць, вам, верагодна, падабаецца вывучаць іспанскую мову з дапамогай захапляльнага матэрыялу, і тады вы абавязкова палюбіце Lingflix.
Іншыя сайты выкарыстоўваюць сцэнарны кантэнт. Lingflix выкарыстоўвае натуральны падыход, які дапамагае вам паступова ўваходзіць у іспанскую мову і культуру. Вы будзеце вывучаць іспанскую мову так, як яе на самай справе гавораць рэальныя людзі.
У Lingflix ёсць шырокі выбар відэа, як вы можаце ўбачыць тут:
Lingflix набліжае да вас аўтэнтычныя відэа з дапамогай інтэрактыўных транскрыптаў. Вы можаце націснуць на любое слова, каб мгненна знайсці яго пераклад. Кожнае вызначэнне мае прыклады, якія былі напісаны, каб дапамагчы вам зразумець, як выкарыстоўваецца слова. Калі вы бачыце цікавае слова, якога не ведаеце, вы можаце дадаць яго ў спіс слоўнікавага запасу.
Праглядайце поўны інтэрактыўны транскрыпт у ўкладцы Дыялог і знаходзьце словы і выразы, пералічаныя ў раздзеле Слоўнікавы запас.
Вывучыце ўвесь слоўнікавы запас у любым відэа з дапамогай магутнай вучэбнай сістэмы Lingflix. Правядзіце пальцам улева або ўправа, каб убачыць больш прыкладаў слова, на якім вы зараз знаходзіцеся.
Лепшае тое, што Lingflix адсочвае слоўнікавы запас, які вы вывучаеце, і дае вам дадатковую практыку са складанымі словамі. Ён нават нагадае вам, калі прыйдзе час паўтарыць тое, што вы вывучылі. Кожны навучэнец атрымлівае сапраўды персаналізаваны досвед, нават калі яны вучацца па адным і тым жа відэа.
Пачніце выкарыстоўваць сайт Lingflix на вашым кампутары або планшэце, ці, яшчэ лепш, спампавуйце дадатак Lingflix з крамы iTunes ці Google Play. Націсніце тут, каб скарыстацца нашым бягучым распродажам! (Скончыцца ў канцы гэтага месяца.)
