Hangul | Карэйскі алфавіт

Знаёміцеся з хангылем (한글), цудоўна простым пісьмовым ладам, які некаторыя лічаць лепшым алфавітам для вывучэння замежных моў.

Да стварэння хангыля асноўнай сістэмай пісьма для карэйцаў былі кітайскія іерогліфы. Чытаць і пісаць умелі пераважна прадстаўнікі вышэйшага класа, у асноўным таму, што бесліч складаных кітайскіх сімвалаў не былі лёгка даступныя ці зразумелыя простым людзям.

Кароль Сэджон, чацвёрты кароль дынастыі Часон, распачаў кампанію па стварэнні больш даступнай уласнай пісьменнасці. Сумеснымі намаганнямі найбольш адукаваных падначаленых таго часу быў створаны алфавіт хангыль (першапачаткова названы 훈민정음).

І вось, праз стагоддзі, хангыль застаецца такім жа элегантным і любімым як карэйцамі, так і тымі, хто вывучае карэйскую мову.

Зычныя

Зычныя ў карэйскай мове называюцца 자음. І, на шчасце, большасць з іх можна параўнаць з літарамі англійскага алфавіта.

Асноўныя зычныя

Усяго існуе 14 асноўных зычных. Я прадставлю зычны, у дужках пакажу, як яна чытаецца як літара алфавіта, а потым — найбольш блізкі да яе гуку англійскі адпаведнік.

ㄱ (гіёк) – Г. Гэты зычны, падобны на стрэлку, гучыць вельмі падобна на англійскае G.

ㄴ (ніын) – Н. Ён падобны на перавернуты ㄱ, але гучыць акурат як англійскае N.

ㄷ (дыгыт) – Д. Ён гучыць як больш мяккае англійскае D — пры вымаўленні ваш язык павінен лёгка (сапраўды, лёгка!) стукнуцца аб заднюю частку верхніх зубоў.

ㄹ (рыыль) – Р / Л. Гэтая літара, падобная на змяю, гучыць як англійскае R, але мякчэй. Фактычна, яе можна лічыць змешаным гукам R і L. Пры вымаўленні ваш язык павінен хутка дакрануцца да нёба.

ㅁ (міым) – М. Гучыць як англійскае M. Падобна, што форма гэтага зычнага нагадвае адкрыты рот.

ㅂ (біып) – Б. Падобны на ㅁ з паднятымі «рукома»! Гучыць як англійскае B і насамрэч не надта адрозніваецца ад малой літары «b».

ㅅ (шыёт) – С. Гэты зычны крыху складаны, бо можа гучаць як звычайнае англійскае S або больш як Ш. Гэта залежыць ад яго месца ў складзе, а таксама ад галоснага, які ідзе за ім. Ён можа нават набываць глухі гук Т, калі з'яўляецца апошнім зычным у складзе.

ㅇ (іынг) – Запаўняльнік / НГ. Гэты зычны асаблівы тым, што не нясе сапраўднага ўласнага гуку (падобна, ён нават крыху падобны на нуль). Ён вядомы як «ціхі зычны» і выкарыстоўваецца як запаўняльнік перад галосным гукам. Ён набывае гук НГ, калі з'яўляецца канчатковым зычным у складзе.

ㅈ (джыыт) – Дж. Гучыць як англійскае J, і нават крыху падобны, нібы спрабуе сесці на шпагат!

ㅊ (чыыт) – Ч. Яго часта блытаюць з ㅈ, але звярніце ўвагу на адметную гарызантальную рыску ўверсе.

ㅋ (кіык) – К. Падобны на ㄱ з зарубкай, што падказвае, што трэба вымаўляць яго больш рэзка і энергічна. Гук Г становіцца вострым К.

ㅌ (ціыт) – Т. Падобны на ㄷ з зарубкай, і, як і ў выпадку з ㅋ, гэта азначае больш энергічнае вымаўленне. Гук Д становіцца цвёрдым Т. Выкарыстоўвайце зубы!

ㅍ (піып) – П. Ён крыху падобны на грэчаскую калёну, можаце выкарыстаць гэта як візуальную падказку да яго гуку!

ㅎ (хіыт) – Х. Падобны на галаву ў невялікім капялюшы (насамрэч, капялюш, падобны на традыцыйны карэйскі гат).

Падвоеныя зычныя

Гэта менавіта тое, што гучыць у назве: два аднаго зычнага! Аднак у складзе яны дзейнічаюць як адзін зычны.

Існуе пяць асноўных зычных, якія маюць падвоеныя формы:

• ㄱ → ㄲ (гг або кк)
• ㄷ → ㄸ (дд або тт)
• ㅅ→ ㅆ (сс)
• ㅈ → ㅉ (дждж)
• ㅂ → ㅃ (бб або пп)

Гукавыя адпаведнікі гэтых зычных, па сутнасці, «падвоеныя» ў параўнанні з асноўнымі. Гэта азначае больш вострае і прыдыхальнае вымаўленне.

Артыкуляцыя карэйскіх зычных

Калі вы ўжо практыкаваліся ў вымаўленні гэтых зычных, вы маглі заўважыць нешта цікавае. Форма зычнай, здаецца, «інтуітыўна» адпавядае таму, як яна гучыць.

Многія лінгвісты сцвярджаюць, што гэта не выпадковасць. Фанемная артыкуляцыя карэйскіх зычных некалькі адпавядае таму, як яны напісаны.

Вось пяць фанемных катэгорый артыкуляцыі:

• Задняязычныя: задняя частка языка кантактуе з задняй часткай нёба.
• Пярэдняязычныя: язык кантактуе з альвеолярным узвышэннем за верхнімі пярэднімі зубамі.
• Губныя: абедзве вусны кантактуюць адна з адной.
• Зубныя: язык кантактуе з задняй часткай верхніх пярэдніх зубоў.
• Гартанныя: прастор паміж галасавымі звязкамі адкрываецца і зачыняецца.

А вось карэйскія зычныя, арганізаваныя па адпаведных фанемных катэгорыях:

• Задняязычныя: ㄱ і ㅋ. Заўважце, як яны нагадваюць выгіб языка супраць задняй часткі рота.
• Пярэдняязычныя: ㄴ, ㄷ, ㅌ і ㄹ. Яны адлюстроўваюць і плоскасць, і выгіб языка пры кантакце з альвеолярным узвышэннем.
• Губныя: ㅁ, ㅂ і ㅍ. Яны нагадваюць форму рота або губ.
• Зубныя: ㅅ, ㅈ, ㅊ. Яны маюць сілуэт, падобны на зуб.
• Гартанныя: ㅇ і ㅎ. Яны круглыя, як адтуліна паміж галасавымі звязкамі.

Вось так спрытна! Вядома, не абавязкова ведаць гэтыя катэгорыі, але гэта карысная інфармацыя для правільнага вымаўлення літар.

Галосныя

Галосныя ў карэйскай мове называюцца 모음. Іх часта класіфікуюць па форме і спосабу напісання.

Памятайце, што карэйскія галосныя больш падобныя на «змяшаныя» англійскія галосныя гукі. Мы не можам строга адрозніваць іх як літары A, E, I, O ці U.

Я прадставлю галосны, яго лацінізаванае вымаўленне ў дужках і кароткае тлумачэнне таго, як ён гучыць.

Вертыкальныя галосныя

ㅏ (а) Гучыць як А, як у слове «бАцька».

ㅑ (я) Гучыць як Я, як у слове «яхта».

ㅓ (о) Гучыць як нейкі гук паміж О і Ы, як О ў англійскім «other», але лацінізуецца як eo.

ㅕ (ё) Гучыць як Ё/Я, падобна на «як», але лацінізуецца як yeo.

ㅣ (і) Гучыць як доўгае І, як у «дзІця». Таксама можа транслітаравацца як ee замест i.

Гарызантальныя галосныя

ㅗ (о) Гучыць як О, ну, проста «о».

ㅛ (ё) Гучыць як Ё, як у «ёгурт».

ㅜ (у) Гучыць як У, як у «булка».

ㅠ (ю) Гучыць сапраўды як слова «you».

ㅡ (ы) Точнага англійскага адпаведніка няма, але гэта больш «сплешчаны» варыянт гуку ㅜ. Вымаўляйце ㅜ звычайна, а затым, рабіўшы гэта, больш апускайце і распляшчвайце ніжнюю губу (дастаткова, каб былі відаць ніжнія зубы).

Складаныя (падвоеныя) галосныя

Так, маюць падвоеныя формы не толькі зычныя!

Складаныя карэйскія галосныя так называюцца, таму што яны складаюцца з двух напісаных галосных і, па сутнасці, аб'ядноўваюць два галосныя гукі. Як і падвоеныя зычныя, складаныя галосныя таксама лічацца адным галосным пры напісанні.

Вы заўважыце, што некаторыя з гэтых галосных гучаць аднолькава. Насамрэч, нават карэйцам цяжка іх адрозніваць, таму часта не рабяць гэтага ні ў маўленні, ні на пісьме.

ㅐ (э) Спалучэнне ㅏ і ㅣ. Вымаўляецца як Э, як Е ў «яйка».

ㅒ (е) Спалучэнне ㅑ і ㅣ. Вымаўляецца як Е, як Ё у «ёсць».

ㅔ (э) Спалучэнне ㅓ і ㅣ, але на самай справе гучыць сапраўды як ㅐ.

ㅖ (е) Спалучэнне ㅕ і ㅣ. Гучыць сапраўды як ㅒ.

ㅚ (вэ) Спалучэнне ㅗ і ㅣ. Вымаўляецца як ВЭ, як «вэ» ў «зваршчык».

ㅟ (ві) Спалучэнне ㅜ і ㅣ. Вымаўляецца як У-І, як «юі» ў «Сцюі».

ㅢ (ыі) Спалучэнне ㅡ і ㅣ. Гучыць прыблізна падобна на ㅟ, але «пляскцей». Як і з галосным ㅡ, пераканайцеся, што ніжняя губа апускаецца пры вымаўленні, амаль як быццам вы скрывіліся.

ㅘ (ва) Спалучэнне ㅗ і ㅏ. Вымаўляецца як ВА, як у «вада».

ㅝ (во) Спалучэнне ㅜ і ㅓ. Вымаўляецца як ВО, як у «цудоўна».

ㅙ (вэ) Спалучэнне ㅗ і ㅐ. Гучыць як ㅚ.

ㅞ (вэ) Спалучэнне ㅜ і ㅔ. Гучыць як ㅚ і ㅙ.

Выдатны спосаб асвоіць усе гэтыя літары і гукі — глядзець відэа з субцітрамі, каб вы маглі чытаць і адначасова слухаць сапраўднае вымаўленне. Для гэтага падойдуць YouTube або Netflix, але для дадатковай падтрымкі ў навучанні можна паспрабаваць такія платформы, як Lingflix.

Як складаць карэйскія склады з літар хангыля

Літары хангыля не толькі простыя для асобнага напісання. Фармаванне з іх сапраўдных складоў — таксама вельмі лёгкі працэс.

Вы можаце азнаёміцца з нашай спецыяльнай лекцыяй пра карэйскія склады тут:

Каб хутка зразумець іх прынцып, вось тры асноўныя правілы.

1. Склад павінен мець прынамсі адзін зычны і адзін галосны

У любым карэйскім складзе павінен быць прынамсі адзін зычны і адзін галосны. Галосны ідзе за зычным. Нельга мець склад, які складаецца выключна з зычных.

Аднак можна мець склады, якія складаюцца толькі з галосных гукаў. У такіх выпадках менавіці «ціхі» зычны ㅇ займае месца асноўнага зычнага.

2. Склад павінен складацца з двух да чатырох знакаў

Карэйскі склад складаецца з мінімум двух і максімум чатырох літар хангыля. Большасць складоў маюць ад двух да трох літар. Памятайце, што падвоены зычны і складаны галосны лічацца за адну літару.

3. Карэйскія склады пішуцца ў выглядзе блокаў

Па-ангельску мы пішам літары слова злева направа, адна за адной. У карэйскай мове літары хангыля ў складзе пішуцца ў квадратным фармаце, і ўсе склады павінны быць аднаго квадратнага памеру. Паглядзіце на гэтыя прыклады:

• Два знакі: 호 і 하
• Тры знакі: 븐 і 박
• Чатыры знакі: 묶 і 닭

Звярніце ўвагу, як трэцяя і чацвёртая літары «скарачаюцца», каб змясціцца ў квадратную форму.

Вы таксама бачыце, што накіроўванне зычных залежыць ад таго, ці з'яўляецца галосны склада гарызантальным ці вертыкальным.

Гэта толькі асновы напісання карэйскіх складоў літарамі хангыля. Для больш падрабязнага кіраўніцтва па іх структуры глядзіце гэты допіс.

Невыпадкова хангыль так папулярны сярод аматараў моў. Магчыма, гэты даведнік зрабіў прычыну гэтага зразумелай.

Многія навучэнцы, як правіла, хутка засвойваюць гэты карэйскі алфавіт, і я ўпэўнены, што ў вас таксама атрымаецца!

Яшчэ раз віншую з рашэннем зрабіць першыя крокі ў вывучэнні карэйскай мовы. Ад гэтага моманту будзе яшчэ цікавей!