Урокі вывучэння кітайскай: Піт Джэксан
На гэтым тыдні ў нашым серыяле "Урокі вывучэння кітайскай" мы прадстаўляем Піта Джэксана. Ягонымі ўласнымі словамі:
Прывітанне, мяне завуць Піт Джэксан. Я родам з Уорыкшыра ў Вялікабрытаніі, і зараз жыву ў Шанхаі, дзе рэдагую Shanghai247.net [сайт больш не даступны], вэб-рэсурс, які аб'ядноўвае мастакоў і дае навіны пра музычную і мастацкую сцэну Шанхая. Я ўпершыню прыехаў у Кітай у 2006 годзе, непасрэдна перад пачаткам ступені па кітаізнаўству ва ўніверсітэце Оксфарда. Я вучыўся ў Пекіне 6 месяцаў у 2008 годзе і прыехаў у Шанхай у 2010, адразу пасля выпуску, і з тых часоў тут.
Колькі часу вы вывучаеце кітайскую мову? У якім кантэксце? З якой мэтай?
Я пачаў вывучаць кітайскую 6 гадоў таму, калі пачаў сваю ступень бакалаўра па кітаізнаўству. Да гэтага дня я не цалкам упэўнены, чаму абраў менавіта гэты курс, ніколі не быўшы ў Кітаі і нічога пра яго не ведаючы. Здаецца, я проста хацеў вывучаць траціну свету – ды яшчэ мне спадабаўся фільм "Тыгр, што крадзецца, і схаваны дракон". На шчасце, усё атрымалася, і вывучэнне кітайскай адкрыла мне доступ да цэлага спектра новага ведаў і ўражанняў.
Я жыву ў Шанхаі апошнія два гады і шмат выкарыстоўваю кітайскую на працы. Я працаваў перакладчыкам у маркетынгавым аддзеле школы, а некалькі месяцаў таму пачаў рэдагаваць shanghai247.net, альтэрнатыўны музычна-мастацкі сайт для Шанхая. Мы пачалі публікаваць больш артыкулаў на кітайскай і больш актыўна ўцягвацца ў кітайскія сацыяльныя сеткі, што сапраўды прымушае мяне больш ужываць мову.
Ці ёсць у вас пэўная філасофія ў падыходзе да вывучэння кітайскай? Ці ёсць у вас якія-небудзь грандыёзныя 想法 (ідэі) на гэты конт?
Я лічу, трэба прызнаць, што авалоданне кітайскай – гэта задача, якая можа заняць дзесяцігоддзі, і не трэба губляць натхненне, калі здаецца, што прагрэсу няма. Калі не разбіваць задачу на кіравальныя часткі, можна з'ехаць з розуму.
Знаходзьце тое, што вы хочаце чытаць, і людзей, з якімі хочаце гаварыць па-кітайску. Найбольшага прагрэсу я дасягаў, калі чытаў тэксты, якія мне падабаліся, і калі знаходзіў людзей, з якімі хацеў больш мець зносін, людзей з падобнымі зацікаўленасцямі.
Якія аспекты вывучэння кітайскай вам найбольш падабаюцца? (гэта могуць быць канкрэтныя рэсурсы, метады, заняткі, сацыяльныя аспекты і г.д.)
На самай справе мне вельмі падабалася вывучаць класічную кітайскую мову, што ненавідзелі многія мае аднакурснікі. Перакладаць яе было як вырашаць вельмі цікавую галаломку, а тэксты былі захапляльнымі. Чытанне "Шы цзі" было падобна на чытанне крутога манхва, а "Чжуан-цзы" – гэта падарожжа, якое расшырае свядомасць.
Цяпер я проста атрымліваю задавальненне ад сустрэч з новымі людзьмі ў Шанхаі, асабліва калі размова падмацоўваецца вялікай колькасцю смачнай ежы і піва "Цындаа".
Якіх памылак вы бачыце ў іншых вывучаючых мову? Чаго не трэба рабіць пры вывучэнні кітайскай?
Я лічу, што памылковай эканоміяй з'яўляецца, калі людзі кажуць, што не хочуць вучыць іерогліфы. Быць пісьменным нечакана карысна, і ёсць мяжа, да якой можна дайсці з піньінь, перш чым усё становіцца вельмі блытаным. Таксама ніколі не думайце, што тоны не важныя. Калі вы не засвоіце іх правільна з самага пачатку, давядзецца перавучваць усё нанава. Я зараз гэта адкрываю для сябе, таму што большасць слоўнікавага запасу я засвоіў візуальна, не запамінаючы тоны. Вялікая памылка.
Улюбёныя словы ці фразы? (шмат з якіх не маюць адпаведнікаў у англійскай)
Нядаўна сяброўка сказала мне, што збіраецца гуляць у бадмінтон і што ператворыцца ў цытрын. Гэта таму, што сутаргі па-кітайску гэта 酸痛 (suāntòng, больна-кіслае), а цытрыны кіслыя, 酸 (suān). Гэта нядаўняе ўлюбёнае.
Мне таксама падабаецца, як лічбы становяцца лаянкай без асаблівай прычыны (якой я яшчэ не знайшоў, у любым выпадку). Называць кагосьці 二 (èr, два) мне вельмі смешна, а казаць 你十三点啦！ (nǐ shísān diǎn la! – ты трынаццаць гадзін!) – гэта вельмі задавальняючая абразу, асабліва на шанхайскім дыялекце.
Смешныя гісторыі з вашага вопыту? Саромлівыя моўныя памылкі, няправільныя разуменні, сюррэалістычныя моманты і г.д.
Я некаторы час таму спрабаваў вывучыць крыху шанхайскага дыялекту. Аказваецца, што на шанхайскім дыялекце сказаць 我吃饱了 (wǒ chī bǎo le, я сыты) гучыць вельмі падобна да 我赤膊了 (wǒ chìbó le, я голы [плюс-мінус]). Я зрабіў гэтую памылку падчас вячэры з сям'ёй дзевяцігадовага хлопчыка, якому даваў урокі. Яны, на шчасце, знайшлі гэта даволі смешным. У той дзень я вырашыў, што шанхайскі дыялект занадта цяжкі.
Акрамя таго, ніхто ніколі не дазволіць мне забыць выпадак, калі я памылкова замовіў шаўкоўнікаў. Мы былі ў рэстаране seafood, і я меркаваў, што нават калі нейкія назвы ў меню мелі іерогліф "насякомы", гэта нейкі від малюскаў. У выніку давялося з'есці талерку шаўкоўнікаў і прыкідвацца, што мне спадабалася. Больш я такой памылкі не раблю.
Якія-небудзь незабыўныя вяхі? Моманты "Ага!" ці "Эўрыка!"?
Я жыў у кітайскай сям'і два месяцы, і калі з'язджаў, зразумеў, што мне будзе вельмі іх не хапаць, і што я завязаў сапраўдную сяброўства з людзьмі, якія зусім не гавораць на маёй мове. Гэта было прыемнае пачуццё.
Як вы падтрымліваеце матывацыю падчас вывучэння кітайскай?
Гульня на музычных інструментах і рэпетыцыі з кітайскімі музыкантамі былі для мяне найбольш узнагароджваючым заняткам. Калі ты падзяляеш зацікаўленасці з людзьмі, ты матываваны рабіць тое, што вам абодвум падабаецца, і прагрэс у мове прыходзіць больш натуральна. Гэта менш штучна, чым абмен мовамі, бо ў вас аўтаматычна ёсць супольныя праекты і мэты.
Безумоўная, безвапросная, улюбёная кітайская страва?
Не прымушайце мяне выбіраць! Магчыма, 东坡肉 (дунпо жоу) у Ханчжоу, вельмі смачнае мяса з тоўстым тлушчавым пластом. Ммммм. А яшчэ, шашлыкі з тофу а трэцяй гадзіне ночы.
Ці ёсць у вас апошняя парада, што нашы чытачы могуць зрабіць СЁННЯ, каб палепшыць свой кітайскі?
Запросіце кітайскага сябра на вячэру, магчыма, туды, дзе ёсць згаданыя колькасці таннага "Цындаа". Таксама, невялікі плёг, але прачытайце некалькі цікавых артыкулаў на кітайскай тут [спасылка больш не дзейнічае]!
Дзякуй, Піт, за выдатныя парады, а таксама некалькі класных рэсурсаў для ўсіх тых аматараў музыкі і мастацтва! Я б дадаў яшчэ адзін рэсурс у гэты спіс: Lingflix. Lingflix бярэ аўтэнтычныя відэа – такія як музычныя кліпы, трэйлеры да фільмаў, навіны і натхняльныя выступы – і ператварае іх у персаналізаваныя ўрокі вывучэння мовы. Вы можаце паспрабаваць Lingflix бясплатна на 2 тыдні. Наведайце сайт або спампавайце дадатак для iOS або Android. P.S. Націсніце тут, каб скарыстацца нашай бягучай распродажай! (Дзейнічае да канца гэтага месяца.)
І яшчэ адна рэч... Калі вы, як і я, любіце вывучаць кітайскую праз фільмы і іншыя медыя, вам варта паспрабаваць Lingflix. З дапамогай Lingflix вы можаце ператварыць любы відэакантэнт з субтытрамі на YouTube або Netflix у захапляльны ўрок мовы. Мне таксама падабаецца, што ў Lingflix ёсць велізарная бібліятэка відэа, спецыяльна абраных для вывучаючых кітайскую мову. Больш не трэба шукаць добры кантэнт – усё ў адным месцы! Адна з маіх улюбёных функцый – інтэрактыўныя субтытры. Вы можаце націснуць на любое слова, каб убачыць выяву, вызначэнне і прыклады, што значна палягчае разуменне і запамінанне. І калі вы хвалюецеся, што забудзеце новыя словы, Lingflix вам дапаможа. Вы будзеце выконваць цікавыя практыкаванні для замацавання слоўнікавага запасу і атрымліваць напамін, калі прыйшоў час паўтарыць, каб вы сапраўды захавалі вывучанае. Вы можаце карыстацца Lingflix на камп'ютэры або планшэце, або спампаваць дадатак з App Store або Google Play. Націсніце тут, каб скарыстацца нашай бягучай распродажай! (Дзейнічае да канца гэтага месяца.)
