30 Italiaanse Uitroep om Meer Ekspressief te Wees
Jy het seker gesien die gebare wat so 'n noodsaaklike deel is van kommunikasie in Italiaans—'n wys met die pols of 'n swaai van 'n handpalm van 'n moedertaalspreker kan vreugde, lag of vrees inspireer (glo my, ek het 'n Italiaanse vriendin gehad). Maar hierdie gebare is net die begin.
Uitroppe is wat kleur bring aan die Italiaanse taal. Hulle bring emosie na 'n gesprek en gee gewig aan jou woorde.
Kom ons kyk na van die mees algemene Italiaanse uitroppe, want sonder hulle sal jy soos 'n vervelige ou *stranieri* (buitelander) lyk.
1. Macché! (Natuurlik nie/Glad nie/Geen kans nie/Moet ek dink!)
Soos jy kan sien, is daar baie maniere waarop jy *macché* kan gebruik.
A: Sarai stanco! (Jy moet moeg wees!)
B: Macché! Sto benissimo. (Glad nie! Ek is heeltemal goed.)
2. Ma dai! (Regtig?!)
Dit is iets wat jy sê wanneer jy iets hoor wat jou laat sê "Regtig?!", "Moet ek dink!" of "Jy maak 'n grap!"
A: Ho appena vinto un milione di euro alla lotteria! (Ek het net 'n miljoen euro in die lotto gewen!)
B: Ma dai! (Moet ek dink!)
3. Dai! (Kom aan!)
Hierdie een kan soos *macché* gebruik word of wanneer jy "Kom aan!", "Kom ons gaan!" of "Maak gou!" bedoel. Dit is redelik veelsydig, maar druk gewoonlik 'n mate van dringendheid of teleurstelling uit.
A: Non puoi venire con noi! Sei troppo piccolo! (Jy kan nie saam met ons kom nie! Jy is te klein!)
B: Dai ma voglio venire! (Kom aan! Ek wil ook gaan!)
4. Vai! (Gaan!)
Hierdie uitroep is een wat jy algemeen by *una partita di calcio* ('n sokkerwedstryd) sal hoor.
Vai! Vai! GOL! (Gaan! Gaan! DOEL!)
Dit kan ook gebruik word om "Gaan weg!" te beteken, maar dit is nogal onbeskof.
5. Bravo! (Goed gedoen!)
Hierdie een behoort geen verduideliking te benodig nie. Wanneer iemand iets goed doen, sê jy Bravo!
Wanneer dit 'n meisie is wat iets goed gedoen het, moet jy Brava! sê.
A: Ho appena finito di scrivere il mio romanzo. (Ek het pas klaar geskryf met my roman.)
B: Bravo! (Goed gedoen!)
6. Guai! (Jy sal in die moeilikheid beland/Moenie eers probeer nie!)
Hierdie uitroep word dikwels gebruik in frases soos *guai a te* (moenie eers probeer nie) of *guai a voi* (jy sal in die moeilikheid beland), wat albei iemand waarsku dat hulle op die punt staan om in groot moeilikheid te beland.
A: Mangio uno di questi biscotti. (Ek sal een van hierdie koekies eet.)
B: Guai a te! (Moenie eers probeer nie!)
7. Forza! (Jy kan dit doen!)
Jy mag hierdie een ook by 'n sportwedstryd hoor, of dit gebruik om 'n vriend aan te moedig wat 'n intense speletjie Mario Kart speel.
A: Non riesco a superare l’esame! (Ek kan nie die eksamen slaag nie!)
B: Forza! Studiamo insieme! (Jy kan dit doen! Kom ons studeer saam!)
8. Accidenti! (Verdorie!)
Dit is 'n ligte manier om jou ontevredenheid oor die een of ander ding uit te druk. As jy pas die bus gemis het, mag jy 'n "Accidenti!" onder jou asem uitlaat.
Accidenti! Il mio computer si è bloccato proprio mentre stavo per finire il mio rapporto! (Verdorie! My rekenaar het vasgeval net toe ek op die punt was om my verslag klaar te maak!)
9. Mannaggia! (Sies!)
*Mannaggia* is die Italiaanse ekwivalent van "sies" in Engels—d.w.s., 'n ligter weergawe van "verdorie" wat 'n milder gevoel van frustrasie, ergernis of teleurstelling oordra.
A: Ho dimenticato di comprare il pane per la cena. (Ek het vergeet om die brood vir aandete te koop.)
B: Mannaggia! Ora dobbiamo fare un altro viaggio al supermercato. (Sies! Nou moet ons nog 'n trip na die supermark maak.)
10. Zitto! (Hou jou bek!)
Nie baie beleefd nie, maar super pret om te sê, dit is 'n algemene uitroep onder Italiaanse tieners.
Net soos met *bravo*, hang die vorm wat jy gebruik af van die geslag en getal van die mense waarna jy verwys.
A: So con chi sei stata ieri sera. (Ek weet met wie jy gisteraand was.)
B: Zitta! (Hou jou bek!)
11. Eccolo! (Hier is hy/sy/dit!)
Jy gebruik hierdie uitroep wanneer jy iets vind waarna jy gesoek het. Dit werk ook wanneer iemand vir wie jy gewag het laat opdaag.
A: Non possiamo partire senza Antonio. Dov’è? (Ons kan nie sonder Antonio vertrek nie. Waar is hy?)
B: Eccolo! OK, andiamo! (Hier is hy! OK, kom ons gaan!)
12. Silenzio! (Wees stil!)
Hierdie pittige uitroep word dikwels benodig in die lawaaierige stewel wat ons Italië noem.
A: Scusa, ho una notizia importante da condividere. (Ekskuus, ek het belangrike nuus om te deel.)
B: Silenzio! Sta parlando il professore. (Stilte! Die professor praat.)
13. Uffa! (Druk ergernis/verveling uit)
Jy mag hierdie uitroep gebruik as jou beduidende ander vir die 1000ste keer vir jou sê dat as jy meer gereeld gimnasium toe gaan, jy meer energie sal hê.
Gebruik dit met hierdie handgebaar vir die volle effek.
Uffa, ho perso il mio portafoglio di nuovo! (Sjoe, ek het my beursie weer verloor!)
14. Ahia! (Eina!)
Uitgespreek soos die klassieke karatekapklank ("Hi-Ya!") maar sonder die "H"-klank, dit is eenvoudig die manier waarop 'n Italiaan jou laat weet jy het net op hulle toon getrap.
Ahia! Ho picchiato il dito mentre chiudevo la porta! (Eina! Ek het my vinger geslaan terwyl ek die deur toemaak!)
15. Boh! (Ek weet nie!)
In enige situasie waar jy amper geen idee het van die antwoord op 'n vraag of probleem nie, kan jy 'n diep *boh!* uitlaat.
A: Sai dove ho messo le chiavi di casa? (Weet jy waar ek die huissleutels neergesit het?)
B: Boh! (Weet ek veel!)
16. Puah! (Gat!)
Hierdie uitroep word op dieselfde manier uitgespreek as ons woord, "poo", wat gepas is omdat dit die uitdrukking is wat gebruik word wanneer jy iets vieslik sien (of ruik).
Questa minestra ha un sapore strano, puah! (Hierdie sop het 'n vreemde smaak, gat!)
17. Oh! (Haai!)
As jy die aandag nodig het van iemand naby jou (soos 'n familie of vriend) in Italië, moet jy dit op hulle manier doen. *Oh* is 'n prettige een omdat jy dit kan uitrek. 'n Lekker lang *oohhhh* sal jou soos 'n egte slimjan laat voel. Speel met die toon en maak dit jou eie!
Maar jy wil dit dalk nie met volslage vreemdelinge gebruik nie, aangesien dit onbeskof sal klink.
Oh, scusa! Posso chiederti una cosa? (O, ekskuus! Kan ek jou iets vra?)
18. Ehi! (Haai!)
*Ehi* klink soortgelyk aan die Engelse "hey", maar sonder die "H"-klank. Jy gebruik dit op dieselfde manier as jy "oh" gebruik.
Ehi, hai sentito le ultime notizie? (Haai, het jy die nuutste nuus gehoor?)
19. Aspetta! (Wag!)
*Aspetta* word dikwels as 'n gebiedende wys in Italië gebruik. Daar is drie maniere om die gebiedende wys in Italiaans te vorm: (1) vir werkwoorde wat eindig op *-are*, voeg "a" by die stam (maak dit essensieel dieselfde as die derde persoon teenwoordige tyd); (2) vir ander werkwoorde, gebruik tweede persoon enkelvoud en meervoud; en (3) vir die formele "jy", word die konjunktief vir alle werkwoorde gebruik.
Soortgelyk aan Engels, kan die gebiedende wys in Italiaans aanstootlik klink.
A: Sto andando al cinema adesso. (Ek gaan nou fliek toe.)
B: Aspetta! Vengo anch’io. (Wag! Ek kom ook.)
20. Ascolta! (Luister!)
Jy kan dit gebruik wanneer jy "Luister hier!" of "Luister op!" bedoel.
Ascolta! Ho una novità da dirti. (Luister! Ek het nuus om jou te vertel.)
21. Guarda! (Pas op!)
Gebruik *guarda* vir wanneer jy iemand wil waarsku van 'n naderende gevaar.
Guarda, c’è una macchina che sta arrivando! (Pas op, daar kom 'n kar!)
22. Smettila! (Hou op!)
Hierdie werkwoord in die gebiedende wys het gewoonlik die partikel "*la*" daaraan geheg. Dit kan ook iets soos "Hou daarmee op!" beteken.
Smettila! Non posso credere a quanto sei irritante. (Hou daarmee op! Ek kan nie glo hoe irriterend jy is nie.)
23. Mamma mia! (Sjoe!/My genade!/O my gosh!)
Jy het seker al 'n miljoen keer *Mamma mia!* op Italiaanse TV-programme en flieks gehoor—en dit sluit nie die Meryl Streep-flieks met dieselfde naam in nie. Dit is een van daardie veelsydige uitroppe wat alles van verrassing (aangenaam of andersins) tot frustrasie kan oordra.
A: Ho vinto i biglietti per il concerto di Coldplay! (Ek het kaartjies vir die Coldplay-konsert gewen!)
B: Mamma mia! Davvero? (Sjoe! Regtig?)
24. Magari! (Ek wens!)
Wanneer jy wil uitdruk dat dit regtig, regtig wonderlik sou wees as iets gebeur het soos jy dit wou hê, gebruik *magari*.
A: Stai frequentando qualcuno al momento? (Dateer jy iemand op die oomblik?)
B: Magari! (Ek wens!)
25. Figo! (Cool!/Awesome!)
Jy sal hierdie een dikwels onder jonger Italiane hoor wat verbasing (op 'n goeie manier) oor iets of iemand wil uitdruk.
A: Ho appena comprato un’auto nuova. (Ek het pas 'n nuwe motor gekoop.)
B: Figo! Che modello hai preso? (Cool! Watter model het jy gekry?)
26. Ma va’! (Moet ek dink!/Kom aan!)
Aan die ander kant, as jy wil uitdruk dat jy nie heeltemal koop in wat iemand gesê het nie, gebruik jy hierdie een.
A: Ho deciso di smettere di mangiare dolci. (Ek het besluit om op te hou om lekkers te eet.)
B: Ma va’! Ma tu sei il più grande amante del cioccolato che io conosca! (Moet ek dink! Maar jy is die grootste sjokolade-liefhebber wat ek ken!)
27. Salute! (Gesondheid!)
Soortgelyk aan die Engelse "gesondheid!", word *salute* gebruik wanneer jy iemand goeie geluk of voorspoed wil toewens.
A: Alla tua nuova avventura! (Op jou nuwe avontuur!)
B: Salute! (Gesondheid!)
28. Sei fuori! (Jy is mal!)
Die letterlike vertaling van *sei fuori* is "jy is uit"—waarmee Italiane bedoel "jy is uit jou [kragwoord] kop."
A: Posso scalare l’Everest in un giorno. (Ek kan Everest in een dag klim.)
B: Tu sei fuori! (Jy is mal!)
29. Figuriamoci! (Geen verrassing nie!/Stel jou voor!)
*Figuriamoci*, soos baie van die ander uitroppe waaroor ons reeds gepraat het, is redelik pret om te gebruik. Dit kan 'n reguit of sarkastiese manier wees om uit te druk dat iets presies gebeur het soos jy verwag het dit sou.
A: Ho fallito l’esame ieri! (Ek het die eksamen gister gedruip!)
B: Figuriamoci! Hai passato la notte prima a fare festa! (Geen verrassing nie! Jy het die nag tevore aan party gee deurgebring!)
30. Che + Byvoeglike Naamwoord/Selfstandige Naamwoord
Die mees algemene tipe Italiaanse uitroep is die "*che* + byvoeglike naamwoord" uitroep. Om hierdie uitroep te vorm, sê jy eenvoudig *che* (dit vertaal gewoonlik na "hoe" in hierdie konteks) en voeg 'n byvoeglike naamwoord by.
Byvoorbeeld:
- Jy sien 'n aantreklike ou en sê, *Che bello!* (Hoe aantreklik!). As "hy" 'n "sy" is, sê jy *Che bella!* (Hoe mooi!). En wanneer jy 'n mooi rok in 'n winkelvenster sien, sê jy ook *Che bello!* (Hoe mooi!)
- Jou vriend vertel jou van die *spaghetti alla carbonara* wat sy voorberei het en jy sê, *Che buono!* (Hoe lekker!/Heerlik!).
- Jou vriend ( 'n ander een) het geld mors op kaartjies om 'n internasionale popsuperster te sien net om uit te vind dat die konsert gekanselleer is, so hulle sê *Il concerto è stato annullatto!* (Die konsert is gekanselleer!) Jy kan reageer met *Che brutta notizia!* (Wat 'n verskriklike nuus!)
Jy kan *che* ook met selfstandige naamwoorde gebruik soos in *Che peccato!* (Wat 'n jammerte!)
Italiane gebruik heeltyd uitroppe. Dit is nie net 'n belangrike deel van hul taal nie, dit is een van hul gunsteling dinge om te doen! Of hulle nou by 'n wedstryd is, in 'n kroeg of net uit die venster staar en kyk, daar is altyd iets om oor uit te roep.
As jy deel van die kultuur wil wees, moet jy deelneem aan die gesprek. So gee jou Italiaans 'n ekstra lewe deur hierdie uitdrukkings in jou gesprekke te gebruik.
Selfs al is jou Italiaans nie groot nie, kan jy steeds Italiaanse uitroppe leer en by die skinderkring aansluit. Gebruik hulle vir pret of as 'n reddingslyn. En as jy ooit 'n bietjie meer inligting oor gebruik nodig het, kan Lingflix jou wys hoe moedertaalsprekers hierdie uitroppe natuurlik in gesprek gebruik. Lingflix neem outentieke video's—soos musiekvideo's, fliektrailers, nuus en inspierende praatjies—en verander dit in persoonlike taal leerders. Jy kan Lingflix vir 2 weke gratis probeer. Kyk na die webwerf of laai die iOS-toepassing of Android-toepassing af. P.S. Klik hier om gebruik te maak van ons huidige uitverkoping! (Verval aan die einde van hierdie maand.)
Hoe ook al, as jy genoeg "*macché*s" en "*Uffa*s" kan uitlaat, is jy seker om 'n sitplek by die tafel en 'n vol glas wyn by enige plaaslike Italiaanse kroeg te kry.
En Nog Een Ding...
As jy soos ek is en daarvan hou om Italiaans deur flieks en ander media te leer, moet jy Lingflix uitcheck. Met Lingflix kan jy enige ondertitelde inhoud op YouTube of Netflix in 'n boeiende taalles omskep.
Ek hou ook daarvan dat Lingflix 'n groot biblioteek van video's het wat spesifiek vir Italiaanse leerders gekies is. Nie meer soek na goeie inhoud nie—dit is alles op een plek!
Een van my gunsteling kenmerke is die interaktieve onderskrifte. Jy kan op enige woord tik om 'n beeld, definisie en voorbeelde te sien, wat dit soveel makliker maak om te verstaan en te onthou.
En as jy bekommerd is oor om nuwe woorde te vergeet, het Lingflix jou gedek. Jy sal prettige oefeninge voltooi om woordeskat te versterk en herinner word wanneer dit tyd is om te hersien, sodat jy eintlik behou wat jy geleer het.
Jy kan Lingflix op jou rekenaar of tablet gebruik, of die toepassing aflaai vanaf die App Store of Google Play. Klik hier om gebruik te maak van ons huidige uitverkoping! (Verval aan die einde van hierdie maand.)